VDAB revisited

Het is alweer twee weken geleden dat ik in de databank van de Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling en Beroepsopleiding heb gekeken, op zoek naar dubieuze opleidingen. De aanleiding toen was een bericht in verband met een cursus tarotkaarten, aangeboden op de website van de VDAB.

Of er iets veranderd is? Ik heb mijn lijst van twijfelachtige opleidingen vergeleken met het aanbod dat vandaag, 8 februari 2019, in de databank van de VDAB opleidingen terug te vinden is.

Kort samengevat: de opleidingen voor “Alternatief Therapeut voor Dieren” en “Bachbloesemtherapeut voor Dieren” zijn ondertussen uit de databank verwijderd.
De verschillende opleidingen “alterneuten voor menselijke patiënten” niet. En dat is een ongezonde situatie, pun intended omdat het zo verdomd schrijnend is.

Dit was het bericht via de Facebook-pagina van SKEPP, een dikke maand geleden:

Reacties van Dieter De Cleene (Eos), vrt en De Standaard volgden.‏

Op 24 januari schreef ik een korte samenvatting op mijn blog Kritische doorlichting, VDAB-stijl. Ik had een lijstje gemaakt met de meest dubieuze opleidingen die op de website van de VDAB aangeboden worden. Ik moest toen vaststellen dat “(t)ot nu toe zijn enkel de opleidingen voor kaartlezer volgens Lenormand verwijderd uit de databank, waarschijnlijk omdat dat in de titel van het Eos-artikel werd vermeld.”

Da’s pijnlijk weinig.

Ik heb vandaag uitgezocht of er in tussentijd iets veranderd is aan de lijst van de dubieuze opleidingen. Voor alle duidelijkheid: de opleidingen in kwestie worden enkel vermeld op de website van de VDAB, ze worden meestal niet erkend. De opleidingen worden niet door mensen van de VDAB gegeven, maar door partners. De opleidingen worden veelal niet erkend of terugbetaald via opleidingscheques (hoewel hier en daar nog steeds die suggestie wordt gewekt).

Het eerste dat me opvalt is dat mijn vaste gesprekspartner bij de VDAB weg is: de woordvoerster die me bedankte voor mijn “actieve monitoring” (en eigenlijk zou ik bedanken tussen aanhalingstekens moeten zetten) is blijkbaar vervangen.

De lijst dan:

Alternatief Therapeut voor Dieren: verdwenen. Jeuj. Goed begin.

Alternatief Voedingsdeskundige: nog steeds vermeld. Heel leuk voor gediplomeerde diëtisten (en klanten!), deze concurrentie van alterno’s, opgeleid via afstandsonderwijs met hulp van VDAB.

Aromatherapie: nog steeds op de site van VDAB. Oók nog steeds op de website van SKEPP: Aromatherapie: een reis in sprookjesland.

Bachbloesemtherapeut: meerdere cursussen in de aanbieding. Eens kijken wat ze daar bij de Vereniging tegen de Kwakzalverij over te zeggen hebben: Pseudo-Geneeskruiden. Natuurlijk is niet veilig.

Bachbloesemtherapeut voor Dieren: verwijderd! Blijkbaar wordt er wel rekening gehouden met de opleidingen wanneer er dieren in het spel zijn…

Bewustzijnscoach: nog steeds in de databank. “Via Emotional Freedom Techniques verwerk je negatieve ervaringen en laat je destructieve gevoelens los (…)”, lezen we. Nou, dat zoeken we even op.  “EFT, is een controversiële therapeutische interventietechniek gericht op desensitisatie. EFT is een van de methoden van de energiepsychologie, een van de alternatieve geneeswijzen.” (Wikipedia). Klinkt niet zo goed. “EFT is een vorm van emotionele acupressuur. (…) Bij EFT tik je met je vingertoppen op specifieke punten op je lichaam terwijl je je concentreert op je fysieke, emotionele of psychische pijn”, lees ik op de website van een promotor van EFT, en eerlijk gezegd, dat klinkt niet veel beter.

Energetisch Therapeut zoekt “energetische blokkades die stress, vermoeidheid en mentale problemen veroorzaken” en laat “de universele levensenergie weer vrij (…) stromen door het lichaam en de geest van je cliënten!” Echt waar, VDAB?

Feng Shui? Op de website van VDAB. Zie ook het artikel Feng Shui is ordinaire oplichting. Wat is de rationale toch achter de vermelding van deze richting op de website van een officiële instantie?

Fytologie, ook present. Het “is de studie van farmaceutische plantkunde en homeopathie”, aldus de website van de VDAB.

Gemmotherapie: volgens “het vijf elementen systeem [sic] van de TCG en uitleg individuele gemmos [sic]”. Het is een “natuurlijke therapie maakt gebruik  van de eigenschappen van de embryonale plantaardige weefsels in hun groei”, aldus een bron van vakmensen: Gemmotherapie: het welzijn dankzij de knoppen. Moet een instelling van de Vlaamse overheid daar nu echt reclame voor maken? Voor een stukje Traditionele Chinese Geneeskunde? Mensen aanzetten tot het volgen van cursussen om op de kap van de zieke, desperate medemens geld te verdienen?

Handreflexoloog (“een goede aanvulling op de moderne Westerse geneeskunde”). VDAB vindt dit een legitieme opleiding met legitieme beroepskansen, ten koste van toekomstige klanten.

Happiness Coach: check.

Healing is volgens de VDAB ook nog een gat in de arbeidsmarkt: “een complementaire en holistische behandelingsmethode. Deze cursus leert jou de verschillende technieken om spiritueel te groeien.”

Lichaamstaalexpert: “Aan het einde van deze opleiding ben jij in staat mensen te doorgronden”. Zou het?

Naturopaat/Natuurlijke Geneeswijzen: niet medisch, maar zet wel aan tot het remediëren van klanten/patiënten met o.a. Bachbloessems!

Reflexoloog en voetreflexoloog: lees en huiver bij de medische claims die op de website van VDAB naar voren gebracht worden:

“Inhoud van de cursus • Inleiding, geschiedenis van de voetreflexzonetherapie • Doel van de reflexzonetherapie, neurofysiologie, indicaties en contra-indicaties en reacties.. • Topografie volgens Peter Mandel • Basishandgrepen • Osteologie en palpatoire anatomie van de voet • Reflexzones van hoofd en hals: theorie + praktijk • Reflexzones van wervelkolom, thorax en schoudergordel : theorie + praktijk • Bekkengordel : theorie + praktijk • Urologie: theorie + praktijk • Spijsverteringsstelsel: theorie + praktijk • Luchtwegen, longen en hart : theorie + praktijk • Lymfestelsel, Plexus Solaris: theorie + praktijk • Endocriene klieren: theorie + praktijk • Sleutelwoorden bij de Vijf elementen • Meridianenstudie: verloop, doelgebieden, energetische functies, relaties… • Behandelingsclassificatie: symptomatisch, Energetisch volgens TCG, fytotherapie..”

Veertien dagen geleden meldde de woordvoerder van de VDAB dat men de databank kritisch ging bekijken. Geen idee of dit nu al gebeurd is. Ook geen idee wat men bedoelt met “kritisch”, geen idee van de periode die men daar heeft voor uitgetrokken. Erger zou zijn dat dit wél gebeurd is en dat bovenstaande het resultaat is van een kritische doorlichting!

Maar zo pessimistisch wil ik niet zijn. Ik hoop van harte dat VDAB en de nieuwe woordvoerder ons binnenkort kunnen melden dat hun databank “geheald” is. Er zijn genoeg instanties die daarbij willen helpen, bij het wikken en wegen van cursussen, opleidingen e.d.

P.S.

Dit artikel is gebaseerd op een reeks tweets naar o.a. @vdab_be. Ondertussen is ook al de eerste, andermaal hoopgevende repliek van de nieuwe woordvoerder van de VDAB binnen. Anderzijds, men kan toch moeilijk verdedigen dat tenenlezer ‘voetreflexoloog’, Feng Shui-expert, Bachbloesemtherapeut “arbeidsmarktgerichte” opleidingen zijn. Opkuisen, die handel, VDAB! Volgende maand nog eens bekijken.

Etienne Vermeersch, 1934-2019

Etienne_vermeersch_2013

Prof. dr. Etienne Vermeersch
º02-05-1934 – †18-01-2019

Prof. dr. Etienne Vermeersch was een Belgisch filosoof, ethicus, klassiek filoloog en skepticus. Hij was hoogleraar en vicerector aan de Universiteit Gent.

Zijn wetenschappelijk werk heeft betrekking op grondslagenonderzoek van de menswetenschappen, filosofische aspecten van het onderzoek over informatica en artificiële intelligentie en, recent meer en meer, algemeen maatschappelijke en ethische problemen, vooral op het gebied van bio-ethiek, milieufilosofie en de cultuurfilosofie.  Hij leverde een niet geringe bijdrage tot de legalisering van abortus en vooral van euthanasie in België. Meer over Etienne Vermeersch.

Bron: www.etiennevermeersch.be

* * *

“Professor doctor Etienne Vermeersch (84) is overleden. Hij was een van de grootste vrijzinnige intellectuelen van onze tijd. Al in de jaren 70 besprak hij thema’s zoals abortus, euthanasie en pedofilie. Later is hij zich ook gaan toeleggen op de milieuproblematiek en werd hij een belangrijk opiniemaker en scepticus.”

“Vermeersch is stichtend lid van SKEPP, de Studiekring voor Kritische Evaluatie van Pseudowetenschap en het Paranormale. Als overtuigd scepticus haalt hij hard uit naar paranormale beweringen. “Nog nooit is iemand zonder arm naar Lourdes gegaan en met een arm teruggekeerd.””

Volledig artikel
Pieterjan Huyghebaert: Moraalfilosoof Etienne Vermeersch (84) overleden

* * *

“Etienne Vermeersch heeft gekozen voor euthanasie. Dat is bevestigd door zijn goede vriend Dirk Verhofstadt aan De Morgen. Verhofstadt bracht eerder op de dag Vlaanderen op de hoogte van zijn overlijden. “Ik sterf dankzij mijn levenswerk”, zei Vermeersch volgens Verhofstadt over zijn keuze voor euthanasie.”

Volledig artikel
Cathy Galle: Etienne Vermeersch koos voor euthanasie: “Ik sterf dankzij mijn levenswerk”

Kritische doorlichting, VDAB-stijl

Een dikke week geleden bonden Mario Van EsscheSKEPP Official en Dieter De Cleene van Eos Wetenschap de kat de bel nog maar eens aan: in de databank van de VDAB staan heel wat dubieuze opleidingen.

Een greep uit het aanbod:

Alternatief Therapeut voor Dieren
Alternatief Voedingsdeskundige
Aromatherapie
Bachbloesemtherapeut
Bachbloesemtherapeut voor Dieren
Bewustzijnscoach
Doula
Energetisch Therapeut
Feng Shui
Fytologie
Gemmotherapie
Handreflexoloog
Happiness Coach
Healing
Kaartlezen met Lenormand
Lichaamstaalexpert
Life Coach (Basis)
Life Coach (Gevorderden)
Mindfulness Coach
Natural Farming
Naturopaat
Natuurlijke Geneeswijzen
Natuurvoeding
Orthomoleculaire Voeding
Reflexoloog: Tenen Lezen
Voetreflexoloog (Basis)
Voetreflexoloog (Gevorderden)

‘Kaartlezer, een beroep met toekomst!’, was de schampere reactie in Eos. “VDAB gaat opleidingen op de website kritisch doorlichten” was de ondertitel van het stuk. Ook de website van vrtnws schreef “Geen opleidingen kaartlezen en bachbloesemtherapie meer op website VDAB“. Daaruit bleek dat de woordvoerder van de VDAB een opkuisactie had beloofd.

U bent ook benieuwd hoe het daar nu mee staat, met die “kritische doorlichting” van VDAB?

Ik wel.

Toegegeven, op de betekenis van zowel ‘kritisch’ als ‘doorlichting’ zit heel wat rek. Er werden geen criteria naar voren geschoven, geen periode afgebakend, maar toch.

De eerste dubieuze opleiding op mijn lijstje is Alternatief Therapeut Voor Dieren. Op de website de gebruikelijke buzz words, o.a. natuurlijke geneesmiddelen en alternatieve therapieën. bedoeld voor “dierenwinkels, dierenasielen, dierentuinen of landbouwers”.
Yep, landbouwers. De cursus Alternatief Therapeut Voor Dieren heeft blijkbaar de “kritische doorlichting” van de VDAB doorstaan: https://www.vdab.be/…/E20…/Alternatief_Therapeut_Voor_Dieren. Áls die kritische doorlichting al gebeurd is.

De volgende op mijn lijstje: Alternatief Voedingsdeskundige. Kritisch doorgelicht en goedgekeurd(?). Staat nog steeds in de databank: https://www.vdab.be/…/Alternatief_Voedingsdeskundige-ANTWER…

Next: Aromatherapie.
Van ‘tzelfde: https://www.vdab.be/opleidingen/aanbod/E20525/Aromatherapie

Bachbloesems dan. Die cursussen zouden uit de databank gehaald zijn, aldus het vrtnws-artikel “Geen opleidingen kaartlezen en bachbloesemtherapie meer op website VDAB“. Maar dat klopt niet: https://www.vdab.be/opleidingen/…/E16486/Bachbloesemtherapie. Zouden cursussen over bachbloesems dan toch “een meerwaarde zijn voor de arbeidsmarkt”, zoals de VDAB-wordvoerder het stelde. Maar moet die meerwaarde primeren op de volksgezondheid?

Ik heb de indruk dat VDAB of de partners niet alfabetisch aan de opruimactie zijn begonnen. Dan ga ik even naar de P van parapsychologie (https://www.vdab.be/opleiding…/aanbod/E16725/Parapsychologie) en van pendelen (https://www.vdab.be/…/E167…/cursus/166073/Pendelen-ANTWERPEN). Ook niet.

Twee lettertjes terug: N van naturopaat? https://www.vdab.be/…/…/Aan_de_slag_als_Naturopaat-ANTWERPEN. Natuurlijke geneeswijzen? https://www.vdab.be/…/aanbod/E16699/Natuurlijke_geneeswijzen
B van Bingo!

Ik heb ook goed nieuws! Bij de K van ‘kwakzalverij’ vind ik niets terug in de databank. Ook ‘Oplichterij’, ‘Misbruik van goedgelovige zieken’ staan er ook niet meer in. Waarschijnlijk kritisch doorgelicht. Hoezee!

Tot nu toe zijn enkel de opleidingen voor kaartlezer volgens Lenormand verwijderd uit de databank, waarschijnlijk omdat dat in de titel van het Eos-artikel werd vermeld.

Ik besef heel goed dat de opgesomde opleidingen niet door de VDAB zelf worden gegeven, maar door hun partners. Als ik me niet vergis, zijn de meeste van die opleidingen zelfs niet erkend door de VDAB. Maar dat is natuurlijk het punt niet. Het is heel bizar dat een officiële dienst van de Vlaamse Overheid zijn databanken laat kapen door aanbieders van zeer dubieuze cursussen. Niet alleen time, maar ook webruimte is money. Én de VDAB ligt al enige tijd onder vuur omwille van de bizarre en dubieuze organisaties en partners. Eentje daarvan, TalentTester, leidde via een kritische doorlichting naar de Skeptische Put: https://skepp.be/…/nancy-steels-en-veerle-dobbelaere-van-ta…

Blijven natuurlijk de vragen:
– Moet/mag de VDAB een forum bieden aan die verkopers van kwakzalverij, oplichterij en dies meer?
– Werd die databank “kritisch doorgelicht” of wordt ze doorgelicht? Wanneer?
– Wat zijn daarvoor de criteria?

En natuurlijk:
– Hoe zwaar weegt het argument “meerwaarde voor de arbeidsmarkt”?

Wordt het niet stilaan tijd dat de VDAB hier heel klaar en duidelijk over communiceert en er werk van maakt?

Edit
Een eerste reactie van Shaireen Aftab, de woordvoerder van de VDAB (24/01/2019):

Truth Convention II (intro)

Trein gemist, smartphone (en dus camera) vergeten, batterij van de notebook leeg. Nee, 20 januari begon niet op de best mogelijke manier. Gelukkig was de rit met mentalist Tayson Peeters naar het Nederlandse Houten wel aangenaam. Na een kleine twee uur keuvelen over kritische koetjes en kalfjes, onze schrijfprojecten en skeptische organisaties in de Lage Landen, kwamen we aan in de grijze evenementenzaal EXPO, verborgen in een anonieme KMO-zone.

Aan de kassa Frans Helsinga himself, de organisator van deze conventie en van talloze lezingen. Ondertussen is hij Nederlands meest actieve aanjager van bizarre en absurde complottheorieën geworden. In deze blog hebben we het al over hem gehad in verband met de eerste conferentie over de platte aarde in Nederland, Earth and Beyond IV. Hij is een van de weinigen die brood ziet in verkondigen dat reuzen bestaan hebben (en meestal toont hij dan landschappen, heuvels, bergen, die er mits enig aanpaswerk uitzien als rustende mensen). Verder beweert hij nog steeds dat sommige (tafel)bergen eigenlijk versteende restanten van gigantische bomen zijn, zoals beschreven in een droom in de Bijbel. Deze handelaar in pseudowetenschap pakt momenteel uit met Tartaria, een onderwerp dat ik in een vorig artikel behandeld heb.

Op het menu staan 15 sprekers, maar wij komen voor Peter Vereecke (over de occulte aspecten van 9/11), Rasti Rostelli, Neêrlands pionier op het gebied van de showhypnose en Trudy Maassen (over buitenaardsen en mind control). Helaas kunnen we Johan Oldenkamp niet meemaken. Emile Ratelband zou ook van de partij zijn geweest, maar hem hebben we niet gezien. Of niet herkend. Naar het schijnt is die man de laatste jaren dan ook enorm verjongd.

Dat we geluk hebben, dat we toch we een risico genomen hebben om zo lang te rijden zonder reservatie, zegt hij, terwijl hij gezwind de 30 euro entreegeld in ontvangst neemt. Hij verwacht nog veel volk, ja-aah. Ik staar naar de dode boel in de lobby. Amper twaalf standen, bemand door verveelde verkopers. Animo: zero, sfeer: ook nul. Vorig jaar, tijdens Earth and Beyond, bruiste de plaats, was er veel volk, muziek zelfs, ook tijdens de lezingen waarvoor toen vijf zalen gereserveerd waren tegenover drie kleintjes dit jaar.

Mooie piramides van geslepen glas, adembenemende kristallen, zoals steeds. Twee dames op leeftijd willen hun voelgels verpatsen. Dat zijn “plantaardige gels (uit de papier- en houtindustrie) die verrijkt zijn met harmonieën uit de natuur zelf: de mooiste en meest bijzondere bloemenextracten en essentiële oliën”, lees ik op de website. Er zijn onder meer “‘Inspiratie en waarden’ voelgels”, “Aartsengel voelgels” van God weet welke pulp, en “‘Hulp bij problemen’ voelgels”. Die laatste categorie kunnen dan weer “helpen problemen te verlichten zoals Angst, Trauma’s, Depressie, Autisme, Anorexia, ADHD, Verdriet, Heimwee, Eenzaamheid, Minderwaardigheid….”.

Tot mijn verbazing staat er deze keer niet alleen een verkoper van snake oil, maar zowaar van machineolie: de Yellow Miracle Oil van Willibrord van der Weide. Willibrord is een diepgelovige platte-aarder, het brein achter de website De Lollards, met het wervende motto “God’s Koninkrijk kome op de platte aarde!”. Voor hem is ruimtevaart onmogelijk en bestaan atoom- en waterstofbommen niet. “U zult nu wel denken dat dit ruikt naar een ‘samenzweringstheorie’ van mijn zijde”, schrijft hij op zijn website. Neen, luidt het antwoord op deze halve retorische vraag. Maar, zo verzekert hij, “(z)onder oprechtheid, kennis, ervaring en de wil om het grondig te onderzoeken komt het niet tot stand.”

Gelukkig is ook Goedele Vercnocke van de partij. Haar accent verraadt dat ze een landgenote is, haar krakkemikkige uitleg dat ze nog niet zo lang in de business zit. Zij zorgt voor “energiemetingen” die niet echt positief zijn maar waarvoor gelukkig “een mooie oplossing” is: haar energiebehandeling! Lang geleden dat ik zulke platte verkooppraat heb gehoord, zelfs op een paranormale, spirituele beurs. In Houten gebruikte de vrouw voor haar metingen zogenaamd kinesiologische technieken, wat uiteraard Tayson deed opveren. Zij vroeg of hij rechtop ging staan, voeten naast elkaar, armen naar voren gestrekt, waarop ze dan zo duwde dat men in dit universum met zijn specifieke natuurwetten, wel om moet vallen. Na dit staaltje applied physics bleek dat zijn energie was goed, maar zijn balans was maar 50% en of hij een behandeling wilde? Tayson legde uit, ondanks het gemis van zijn halve balans, dat men echt wel de truc moet kennen om zo’n “meting” uit te voeren, dat men dus niet naïef of stoemelings zulke instructies kan even om tot dat resultaat te komen.

Hoewel de specifieke oefeningen verschillen, leggen de Australische skeptici uit hoe zo’n meting uitgevoerd wordt, wat de principes zijn in onderstaand filmpje.

Later op de dag zou Rasti Rostelli soortgelijke, niet dezelfde, trucjes uitvoeren tijdens zijn lezing. Het grote verschil met Vercnocke was dat hij zijn testpersoon van de andere kunne wél ongegeneerd bepotelde én pijn deed. Ik ga echter geen verslag uitbrengen van zijn voordracht, reclamestunt en apologie.

In de twee volgende blogartikelen wil ik de lezing van Peter Vereecke bespreken en die van nieuwkomer Trudy Maassen.

Tartaria, modder en tijd

Begin dit jaar werd mijn aandacht getrokken door een mooi plaatje met de indringende boodschap “Onderzoek Tartaria” en daaronder het cryptische “moddervloed”. Ik moet het ergens in een Facebook-groep gezien hebben, een van de vele waarin allerhande diepe, oude en eeuwenlange complotten worden besproken. Zelf loop ik ook al ruim twee jaar rond met het samenzweringsvirus dankzij het boek van Brecht Decoene Achterdocht tussen waarheid en fictie. Ik weet ondertussen dat de kreet “Research” niet betekent “Ga naar de vakbibliotheek!” of “Studeer geschiedenis”, maar wel “Googel eens wat rond en bekijk zoveel mogelijk urenlange en doodsaaie complotverhaaltjes over het onderwerp op YouTube” .

Vanaf 2019 heeft de theorie duidelijk zijn weg gevonden naar Amerikaanse en dus West-Europese complotdenkers, hoewel de aanloop al ergens in de tweede jaarhelft van 2018 genomen is. De versie die momenteel populair lijkt te zijn in kringen van Westerse samenzweringsdenkers, bevat de volgende elementen:

  1. Er zijn aanwijzingen dat er een wereldwijde moddervloed was, zo’n 150 tot 200 jaar geleden. Als bewijs voert men aan dat nieuwere gebouwen vaak op oudere zijn gebouwd, of dat steden uit verschillende lagen lijken te bestaan. Maar waarom zou men zich beperken tot één cataclysme? Het geloof in complottheorieën zal niemand tegenhouden om bijvoorbeeld de vulkaanuitbarsting die Pompeiji begroef in 79, te linken aan de meteoriet die de Toengoeska-explosie in 1908 zou veroorzaakt hebben.
  2. De moddervloed zou een wereldwijde, hoogtechnologische Tartaarse beschaving hebben begraven die onder andere over (vrije) energie en elektriciteit beschikte. Na de moddervloed hebben de verschillende lokale bevolkingen de beschaving ontdekt, opgegraven en geclaimd als lokale beschavingen, namelijk de Egyptische, Soemerische, Griekse, Romeinse, enz.
  3. Om discrepanties tussen de verschillende tijdslijnen te verklaren, wordt een eigentijdse versie van de fantoomtijd-mythe als het witte konijn uit de hoed getrokken. Dit houdt in dat we via de kalender bedrogen worden en dat er honderden jaren extra toegevoegd zijn aan de jaartelling om zekere historische gebeurtenissen te maskeren, verdraaien of manipuleren. In dit verhaal gaat het over minimum 1000 jaar.

Mocht uw nieuwsgierigheid geprikkeld zijn, dan verwijs ik u graag door naar de podcast van de gelovers van Bakedandawake. Op die website gooit men er nog een tiental extra punten en een podcast van anderhalf uur tegenaan. Voor de liefhebbers, dus.

Ene Philipp Druzhinin is reeds in 2017 begonnen met een YouTube-reeks over Tartaria en hij trekt de kaart van grenzeloze samenzwering waarbij internationale bankiers, leiders van wereldreligies, multinationals, de gebruikelijke verdachten dus, worden geïmpliceerd in het tijdloze complot. Het onderwerp werd overgenomen en uitgebreid door andere vertellers van complotverhalen.

Een mogelijke bron is het YouTube-kanaal New Earth (vanaf 2011), dat zich specialiseert in alternatieve geschiedenisverhalen:

The main purpose of this channel is not entertain people with historic curiosities, but to make them aware why exactly we were made to believe a fairy tale to be our real history – to deprive us of the most important knowledge we may ever posses – how to consciously manipulate the reality around with the power of our thoughts and intentions.

Het Tartaria-verhaal lijkt die verder te borduren op (complot)verhaallijnen die oorspronkelijk de geschiedenis van Groot-Tartarije (Grand Tartaria) behandelen of revisioneren. Voorlopig het oudste artikel dat ik heb kunnen terugvinden in een taal die ik begrijp, dateert van mei 2018 There is something wrong about the official Russian history – and here is why. Het is een bericht op het forum Above Top Secret en behandelt, zoals de naam doet vermoeden, over grote, oude en diepe samenzweringen. Het bericht meldt dat de theorie over Tartaria populair is op Russische websites, maar daar buiten niet gekend is.

Ondertussen lijkt Tartaria, net zoals de platte-aardetheorieën, een container te zijn waarin tal van oudere concepten ingepast kunnen worden: het idee van de “vergeten” antieke technologie, de legendarische Nikola Tesla wordt opgevoerd en hij is sowieso het troetelkindje van heel wat vertellers van complotverhalen. Maar ook de Verenigde Naties lijkt een rol in andere verhaallijnen te krijgen als organisatie die de “ware toedracht” wil verbergen.

Benieuwd wat Tartaria ons nog gaat brengen.

Filip Van Beurden: 200 jaar homeopathie

Leuk nieuws: van skeptische buddy Filip Van Beurden verschijnt vandaag 200 jaar homeopathie. Een onverdund kritische bespreking. Het is ondertussen nummer vier in de skeptische reeks van inleidende, kritische boeken, een samenwerking tussen SKEPP en Academic and Scientific Publishers (ASP), gecoördineerd door Johan Braeckman.

Auteur Filip Van Beurden (geb. 1968) is ingenieur elektromechanica, heeft een grote interesse in organische chemie en is reeds jaren actief lid van SKEPP. Samen schuimen we al eens een spirituele beurs af, op zoek naar genezende kristallen, heilzaam engelenwater en vlotpratende mediums.

In een luttel aantal bladzijden weet Filip Van Beurden op een vrij objectieve maar kritische wijze homeopathie uit de doeken te doen, waarbij hij ook de populaire misverstanden over deze vorm van alternatieve geneeskunde haarfijn uitlegt, inclusief misverstanden die vaak net door fervente aanhangers worden gedebiteerd. Van Beurden bespreekt verder de geschiedenis, de basisprincipes en de huidige homeopathische industrie en stelt daar de huidige stand van de wetenschap tegenover. Ook de Europese regelgeving wordt onder de loep gehouden.

200 jaar homeopathie is een vlotgeschreven boekje dat net omwille van zijn compactheid niet mag ontbreken in de bibliotheek van een kritische denker. Van Beurden wil niet zozeer de confrontatie aangaan, dan wel zo correct mogelijke, verifieerbare informatie aanreiken. En dat maakt het eveneens tot een uitstekend cadeau voor liefhebbers van homeopathie.

Studiedag: de magie van het kritische denken (29 september 2018)

Interessante studiedag over kritisch denken.

* * *

Inhoud en opzet

Hoewel de menselijke soort onbetwistbaar intelligent is, valt evenmin te ontkennen dat we bijzonder kwetsbaar zijn voor irrationalisme. Ook in de 21ste eeuw, ondanks de aantoonbare betrouwbaarheid van de wetenschappelijke methodes, blijven talloos veel mensen geloof hechten aan pseudowetenschap, bijgeloof, complottheorieën en dergelijke meer. De voorbije jaren verschenen diverse publicaties waarin wordt uiteengezet hoe we ons kritisch denken, of onze cognitieve weerbaarheid tegen irrationalisme, kunnen verbeteren.

Deze studiedag wil hiertoe haar steentje bijdragen, vanuit de invalshoek van de goochelkunst, het illusionisme en mentalisme. Goochelaars en illusionisten slagen er dankzij diverse technieken in om ons te misleiden, zelfs om de indruk te wekken dat er bovennatuurlijke krachten aan het werk zijn. Al te vaak gaan ook intelligente, zelfs wetenschappelijk geschoolde mensen verklaringen zoeken voor de performances van illusionisten of mentalisten die volkomen onkritisch zijn. Goochelaars weten onze cognitief kwetsbare plekken te vinden. Ze kennen de zwaktes van onze zintuigen en ons geheugen, en ze weten op welke diverse manieren ze onze zoektocht naar verklaringen de mist kunnen insturen. Tijdens de studiedag wordt dit alles zowel theoretisch als praktisch geïllustreerd, op wetenschappelijk verantwoorde maar ook entertainende wijze.

Programma

09.30 u: ontvangst met koffie
10.00 u: lezing door Johan Braeckman: Illusionisme en kritisch denken: een natuurlijk verbond
10.45 u: lezing door Filip Van Beurden: Illusionisme als wetsteen voor het denken
11.30 u: lezing door Thomas Weynants: Over magische media
12.15 u: lunch & optreden mentalist Tayson Peeters
13.30 u: lezing door Het Illuseum: Psychologie achter de truc
14.30 u: koffie
15.00 u: lezing door Dirk Minnebo: Geloof je eigen oren (niet). Over akoestische illusies
16.00 u: slotwoord door Jan De Maeyer
16.15 u: receptie

Praktisch

Deze studiedag wordt u aangeboden tegen de prijs van 50 euro. Stort dit bedrag op het nummer BE54 0017 5343 9997 van ZOMERSCHOOL KD met vermelding: ‘magie + uw e-mailadres’. Na storting van het bedrag is u ingeschreven. In de prijs is begrepen de inschrijving en het bijwonen van de studiedag, koffie en lunch.

Locatie

De Corridor Wetteren
Olmenlaan (ter hoogte van de Massemsesteenweg 19, Wetteren).

Organisatie

De Corridor en Denkpalet i.s.m. SKEPP en de humanistische denktank Kwintessens.

Reserveer uw plaats

Deze studiedag wordt u aangeboden tegen de prijs van 50 euro. Stort dit bedrag op het nummer

BE54 0017 5343 9997
van ZOMERSCHOOL KD

met vermelding: ‘magie + uw e-mailadres’ Na storting van het bedrag is u ingeschreven.

In de prijs is begrepen de inschrijving en het bijwonen van de studiedag, koffie en lunch.
Het aantal deelnemers is beperkt tot vijftig.

De reden waarom u uw e-mailadres dient te vermelden is dat wij u moeten kunnen contacteren indien u inschrijft en niet behoort tot de eerste 50 ingeschrevenen. We plaatsen u dan eerst op een reservelijst (in volgorde van storting) en laten u tijdig weten bij eventuele afzegging van één of meerdere eerste 50-ingeschrevenen dat u alsnog kan deelnemen. Na betaling krijgt u via mail een bevestiging dat u ingeschreven bent en ook dat u betaald hebt.

Complotten, doofpotten en een handvol luidruchtige zotten: Vermeeren vs. Boudry over 9/11

Volgend artikel van Brecht Decoene en mij verscheen in De Geus van mei 2018, het blad van de vrijzinnig humanisten van Gent en omstreken.

* * *

Op woensdag 20 maart 2018 vond in in de gebouwen van de Ugent een debat over de aanslagen van 11 september 2001 plaats tussen wetenschapsfilosoof Maarten Boudry en de Nederlandse ingenieur Coen Vermeeren. De organisatie was in handen van Peter Vereecke, ex-CD&V-burgemeester van Evergem en Vlaanderens bekendste complotdenker. Moderator van dienst, nu ja, was Rob Vanoudenhoven.

Maarten Boudry was tot voor kort verbonden aan de Ugent en is momenteel zelfstandig filosoof-schrijver. Samen met Johan Braeckman schreef hij De ongelovige Thomas heeft een punt. Een handleiding voor kritisch denken (2011) waarin ze onder meer op zoek gingen naar mogelijke verklaringen voor het immer populairder wordende complotdenken. Coen Vermeeren was tot 2012 docent Materialen, Productietechnieken en Constructies aan de Technische Universiteit van Delft en later hoofd van de Studium Generale aldaar. In 2017 verliet hij Delft en verkaste naar Breda. Vermeeren schreef het boek 9/11 is gewoon een complot (2016) en lijkt zich de laatste jaren aan steeds woestere complottheorieën te wagen. Hoogstwaarschijnlijk maakte dat zijn positie aan de TU Delft onhoudbaar.

De keuze om al dan niet een inhoudelijke confrontatie aan te gaan met complotdenkers, of creationisten, negationisten, aanhangers van alternatieve geneeskunde en aanverwanten, mondt hoe dan ook uit in een dilemma. Enerzijds zou een weigering om in discussie te treden aantonen dat bepaalde afwijkende ideeën te gevaarlijk of te bedreigend zouden zijn voor de academische wereld, voor de gevestigde orde. De vrije meningsuiting zou beknot worden en men lijkt de (waan)gedachte te bevestigen dat er iets te verbergen valt. Indien men daarentegen toch de handschoen opneemt, verleent men voorstanders van pseudowetenschappen een vorm van geloofwaardigheid waarnaar ze zo hard snakken.

En dat besefte de organisator van het 9/11-debat zeer goed: de grote winnaar van het debat was niet “de waarheid”, zoals een al te pompeuze Peter Vereecke zichzelf en zijn publiek probeerde wijs te maken, maar Peter Vereecke zelf. Hij heeft er per slot van rekening voor gezorgd dat “de moeder aller aanslagen” werd “besproken door twee universitaire experts”, zoals hij triomfantelijk meldde in zijn nieuwsbrieven voor en na. En dat voor een zo goed als eigen publiek in de universiteitsgebouwen: double whammy. Dat u en ik morgen ook een debat kunnen laten doorgaan in diezelfde gebouwen over het seksleven van tuinkabouters, het geheugen van water of bijna eender welk onderwerp naar keuze is een detail dat in deze context gemakshalve achterwege wordt gelaten. De huur van een universiteitsaula is een logistieke aangelegenheid, geen academische. De inhoud van het evenement wordt principieel zo weinig mogelijk beoordeeld door de Ugent.

Maarten Boudry besefte wel degelijk de hieraan verbonden nadelen en daarom kwam hij af met een beter idee. Als er niet veel te winnen valt in een debat met een complotdenker, omdat deze toch eerder via retorische trucs op de emoties van het publiek inspeelt dan op wetenschappelijke bevindingen, dan moet de winst op een ander gebied gezocht worden. Boudry vroeg aan de organisator een dubbele gage en stortte dat meteen door naar een goed doel, namelijk Against Malaria Foundation, een organisatie die binnen de Effective Altruism-beweging als één van de meest efficiënte in zijn soort wordt beschouwd. Op die manier worden honderden kinderen geholpen.

Coen Vermeeren koos eveneens een goed doel uit: de Studium Generale Breda, opgericht door een stichting die voorgezeten wordt door Vermeeren zelf. Dat men naar aanleiding van een lezing of debat een gage vraagt, is niet meer dan normaal. Sprekers mogen, moeten verloond worden. Dat men zichzelf daarvoor in een goed doel vermomt als een SG met opnieuw heel wat complotdenkers op het programma, dat is deugnieterij.

Over de eerste ronde van de avond, de presentaties, kunnen we kort zijn: Boudry gaf eerst een lezing Over 9/11 Truthers en andere complotdenkers. De begeleidende PowerPoint-presentatie zette hij online. We onthielden vooral zijn recept om zelf een complottheorie te ontwikkelen en de drie voorspellingen waarmee hij zijn lezing samenvatte. Ten eerste zou zijn tegenstander die avond zich beperken tot het zeer selectief uitkiezen van echte en schijnbare eigenaardigheden, ten tweede zou Vermeeren zich verbergen achter zogezegd kritische vragen en tot slot zou hij het nalaten een valabele tegentheorie te formuleren, ondanks het feit dat we ondertussen zeventien jaar verder zijn en dat er duizenden zelfverklaarde “onafhankelijke onderzoekers” actief zijn in de beweging van de zogenaamde 9/11 Truthers.

Vermeeren van zijn kant toonde zich in zijn presentatie erg kritisch tegenover de officiële versie, pikte anomalieën uit de rapporten, stelde kritische vragen, en – u raadt het – slaagde er niet in om een stevige theorie neer te poten die zou kunnen concurreren met de officiële.

Vermeeren biechtte bij aanvang op dat dit zijn eerste debat was, aangezien niemand het aandurft. Volgens hem was Maarten dus heel moedig. Deze vreemde en stoere opening ging gepaard met een licht bevende stem. Ook op andere momenten gaf de gewoonlijk lichtjes arrogante Coen een tamelijk nerveuze indruk. Hoewel, na het prijzen van Maarten volgde enkel nog misprijzen. “Dit zijn dingen die ze niet begrijpen als ze geen ingenieur zijn. Dat kan ik ze niet kwalijk nemen.” Of “Wat er die dag gebeurde, is vreemd. Nogmaals, je kan heel moeilijk met wetenschapsfilosofen over instortende gebouwen praten.” Wanneer Maarten zijn redenering aan het opbouwen is: “Hoe lang moeten we hier nog naar luisteren? Zijn punt is al duidelijk.” Waarom ingaan op de uitnodiging van Peter Vereecke, maar dit denigrerend inzetten als argument tegen Maarten Boudry? Dat ontglipt ons.

Boudry eindigde zijn betoog met de vraag welk mogelijk bewijs Vermeeren zou kunnen overtuigen van zijn ongelijk, een verwijzing naar het inzicht van wetenschapsfilosoof Karl Popper die stelde dat elke (wetenschappelijke) overtuiging open moet staan voor mogelijke weerleggingen. Met andere woorden, men zou zélf voorwaarden kunnen aangeven of een situatie bedenken waarbij de eigen overtuiging onder vuur komt te liggen of zelfs opgegeven dient te worden. Een theorie die hier niet kan aan voldoen, die dus niet falsifieerbaar is, is dan juist noch fout. Anders gezegd, men kan er geen zinnige uitspraken over doen.

Boudry gaf zelf enkele voorbeelden. Zo zou hij ernstig overwegen dat er iets grondig fout zit, indien een groot aantal mensen en terroristen die in die vliegtuigen hadden moeten zitten, plots te voorschijn zouden komen. Of indien iemand van de legerleiding met een stapel officiële verslagen komt aandraven die een weergave geven van wat er besproken werd tijdens de bijeenkomsten. Of stukken bedrading van het ontstekingsmechanisme van de controlled demolition. Maar wat zou Coen Vermeeren van gedachten kunnen doen veranderen? Hij bleef de zaal een afdoend antwoord schuldig.

Het eigenlijke debat nadien werd gevoerd aan de hand van vragen uit het talrijk opgekomen publiek, dat voor het grootste deel bestond uit supporters van Team Vereecke/Vermeeren en dat zich opmerkelijk rumoerig en zelfs ronduit agressief gedroeg wanneer Maarten Boudry aan het woord was. Onder de vele zogenaamde waarheidszoekers en supporters van Vermeeren leek de gedachte dat 9/11 wel eens geen inside job zou zijn geweest ondenkbaar én onverdraaglijk. Hun korte lontjes dreigden meermaals het debat op te blazen. Ongecontroleerd. De moderator leek het ondertussen nodig te vinden om zijn tergend gebrek aan ervaring te moeten compenseren met tooghumor, onderbroekenlol en absurde oneliners waarmee hij schijnbaar op het debat inpikte. Hij kreeg er de reeds luidruchtige lachers mee op de hand, dat wel, maar zijn schamele tussenkomsten waren niet bepaald een meerwaarde en kalmeerden de zaal veel te weinig.

Hoewel Coen Vermeeren in het begin van het debat Maarten Boudry bedankte om met hem discussiëren, liet Vermeeren meermaals vallen dat hij liever met een vakgenoot, een ingenieur dus, van gedachten zou wisselen en dat een wetenschapsfilosoof hem te min was, met al “die psychologie en zo”. Als we de giftige angel uit zijn sneer halen, dan kunnen we ons inderdaad afvragen waarom organisator Vereecke geen technisch gekwalificeerde tegenstander heeft uitgenodigd, een architect of een ingenieur met expertise in onder andere hoogbouw, wat Vermeeren trouwens ook niet heeft. Ons lijkt het eerder een zeer evidente kwestie van naamsbekendheid: de naam Boudry lokt waarschijnlijk meer mensen naar een universiteitsaula dan eender welke bouwkundige. Misschien een gemiste kans.

Coen Vermeeren daarentegen haalde maar al te graag aan dat er bijna 3000 ingenieurs zijn, broeders en zusters in de bouwkunde, die het officiële verhaal betwisten, de zogenaamde Architects & Engineers for 9/11 Truth. Maar dat lijkt ons een populistische drogreden: niet het schijnbaar grote aantal experts op zich is voldoende om het eigen en dus grote gelijk aan te tonen. Belangrijker dan de kwantiteit is de kwaliteit van de bewijsvoering en de argumentatie. Zo stelde Maarten Boudry dat men op het wereldwijde web met het grootste gemak 3000 biologen kan vinden die de evolutietheorie in twijfel trekken of 3000 al dan niet zelfverklaarde experts die hetzelfde doen op het gebied van de klimaatverandering.

Hoewel het argument van de 3000 experts niet echt geldig was, kunnen we evenwel niet onvermeld laten dat er zich in die groep van bouwkundige experts, die Vermeeren zo gretig naar voren bracht, onder meer theologen bevinden (met expertise in de bouwkundige aspecten van de vernietiging van die toren te Babel?), docenten religieuze studies (o.a. ene Graeme MacQueen) en landschapsarchitecten (zoals Sarah Chaplin, die zich bezighoudt met feministische visuele cultuur). Een grondige screening van de groep Architects & Engineers for 9/11 Truth, eveneens dankzij het internet, toont aan dat slechts een vijftigtal mensen voldoende deskundigheid hebben. Dat is één zestigste van 3000 en dus andere koek. Het mogelijke tegenargument dat er honderdduizenden ingenieurs zijn die het officiële verhaal wél bevestigen, heeft op zich eveneens geen meerwaarde. Het toont enkel aan dat zulke populistische schijnargumenten geen plaats verdienen in een ernstig debat.

Maar ons leek dat er al bij al niet heel veel bouwkundige uitleg nodig was om Vermeerens argumenten, of beter, “kritische vragen”, te pareren. Met andere woorden, Boudry was voldoende op de hoogte van de gebruikelijke literatuur en stond meer dan zijn mannetje in de technische discussies. Zijn “psychologie en zo” gaf de broodnodige meerwaarde aan de hele discussieavond.

Op de vraag uit het publiek of Vermeeren twijfelt aan de integriteit van collega’s die de officiële versie wél aanhangen, voerde hij ontwijkend aan dat er heel veel vakgenoten zijn die zich niet verdiept hebben in de materie, of niet voldoende. Anderzijds zijn het gekwalificeerde ingenieurs en architecten die het duizenden pagina’s tellende (en grotendeels in gerenommeerde vaktijdschriften gepeerreviewde) officiële NIST-rapport hebben samengesteld, bijna-vakgenoten van Vermeeren dus. En het is net onder meer met dit rapport dat Vermeeren problemen heeft.

Toch leek deze vraag en het non-antwoord van Vermeeren aan te tonen dat er een punt was waar ze zich min of meer akkoord konden verklaren. Beiden vonden, zij het om heel uiteenlopende redenen, dat er niet genoeg wetenschappelijk onderlegde experts zijn die zich willen bezighouden met dit soort controversiële onderwerpen. Voor Boudry was dit een aanleiding om een oproep te doen naar de academische wereld, en niet alleen naar ingenieurs en architecten in het geval van 9/11, om zich meer te werpen op pseudo- en randwetenschappen.

Andere, misschien wel belangrijkere debatten over gezondheid (onder andere vaccinatie, zogenaamde alternatieve geneeskunde), landbouw, voedselveiligheid en voeding (onder andere ggo’s, biologische producten, dieetrages en voedselhypes) hebben meer nood aan wetenschappelijk onderlegde experts die zich doen gelden op het publieke forum. Ook de enige en niet alleen daarom dierbare skeptische organisatie in Vlaanderen zou zich iets actiever en vooral eloquenter mogen mengen in heel wat meer (pseudocontroversiële) debatten, voegen wij daar aan toe. Rand- en pseudowetenschappen, die steeds meer hand in hand lijken te gaan met complotdenken, zijn niet weg te denken in onze maatschappij, ook niet weg te roepen. Maar voorstanders van dat soort ongein mogen wel op tijd en stond, en liefst vaker, van een wetenschappelijk en doordacht weerwoord gediend worden.

En dat deed wetenschapsfilosoof Maarten Boudry in de universiteitsaula van de Ugent.

Met verve.

Ole Dammegård: gebrek aan bewijs bewijst complot (2)

Op zondag 8 april 2018 vond de lezing van Ole Dammegård over “The latest False Flags in the world” plaats in de Sacramentskerk van Breda. Dit is het tweede deel van het verslag.

* * *

Crisisacteurs

Eindeloos wansmakelijker dan gesmak en gebabbel van het al te rumoerige complotpubliek is de reactie uit de zaal bij foto’s van de slachtoffers. Zo zelfvoldaan is de gemiddelde complotdenker dat hij of zij er niet aan twijfelt: foto’s van slachtoffers zijn fake. En dus mag, moet er gespot worden met de slachtoffers op die foto’s, een hoorbaar teken dat men de botte overtuigingen van de stam deelt.

Het iconische beeld van de twee vrouwen net na de aanslag op Zaventem, de stewardess onder het stof, met verscheurd geel jasje, blik op een oneindig zwart gat, de andere aan de telefoon, is voor de wreedaardige bende het sein om deze slachtoffers smalend uit te lachen: de kans dat deze foto echt is, dat deze twee vrouwen net een dramatische aanslag hebben overleefd, is in het hoofd van een complotdenker nihil.

Crisis actors is het oordeel. Acteurs. Nep, fake, vals. Geen bloed, enkel ketchup en theatermake-up. Geen doden of gewonden, afgerukte ledematen of geplette lichaamsdelen. Niets wat de makers van een onnozel reclamespotje niet kunnen simuleren. En die acteurs, volgens de Deens-Zweedse complotkok, moeten enkel maar dood of doods kunnen kijken. En zelfs dat kunnen ze niet, verzekert hij ons. De vrouw op de foto van Zaventem kan haar lach niet inhouden, sneert Dammegård. Zo reageert men niet na een aanslag, weet hij.

De twee vrouwen zijn in de eerste plaats het bewijs van de zoveelste fake aanslag, dat “inzien” is dan weer het bewijs is van de eigen schranderheid. Nee, niemand moet de complotdenker nog iets wijsmaken. Er is geen geweten, geen erbarmen en zeker geen bescheidenheid of zelfreflectie, enkel maar het blinde, grote gelijk van deze wreedaardige bende complotverslaafden.

Crisisacteurs zijn slechte acteurs, tweederangs, derderangs, vervolgt hij. Échte acteurs hebben allemaal de rol in een film, een serie of zelfs maar een reclamespot. Het is de overschot die mag opdraven bij een aanslag, zij mogen slachtoffer spelen in het macabere spel van de elite. Trouwens, verschillende van die crisisacteurs worden net gekozen omdat ze al een arm of been missen!

Hij toont ondertussen klassiek geworden reeksen van foto’s die voor complotdenkers het bewijs vormen dat bepaalde acteurs drie, vier keer sterven. Bij één zo’n foto, van iemand met de naam Alex Israel, komt ook heel even een andere aap uit de mouw: “they hide it in plain sight”. Normaal gezien is een goede complotchef in staat om elke mogelijke code in elke stukje informatie dat hijzelf aandraagt, te “ontcijferen”, te decoderen. Maar hier moet men zelfs geen moeite doen: af en toe toont de steeds arroganter wordende elite, de zionisten van Israël dus (wat had u gedacht?) openlijk een stuk duidelijke informatie.

Mijn indruk is dat de personen op deze foto van Zaventem, een captatie van een honderdste of wat van een seconde, niet lijken te voldoen aan het clichébeeld van getraumatiseerde slachtoffers na een ramp. Zelf hebben weinigen onder ons zo’n ramp meegemaakt, kunnen weinigen onder ons inschatten in hoever de gefotografeerde realiteit verschilt van de gespeelde “realiteit” geportretteerd in een doorsnee Hollywoodfilm en hoe dat beide verschilt van de rauwe realiteit na een bomontploffing en een schietpartij tout court. Anderzijds, wanneer Dammegård foto’s toont van slachtoffers die duidelijk in paniek of shock lijken te zijn, of erger, zegt hij laconiek dat ze overdrijven en slecht acteren.

Als er dan al sprake is van medelijden met de mensen op de foto’s, dan gaat het over de dodelijke contracten die deze niet al te intelligente crisisacteurs hebben ondertekend. Ze willen enerzijds wel beroemd worden, maar het ontbreekt hen aan talent. Vandaar dat ze zich laten verleiden om in dit soort evenementen op te draven. Een beetje eigen schuld, dikke bult dus. Anderzijds worden ze bedreigd en gedwongen hun verschrikkelijk geheim te bewaren, aldus Dammegård.

Reclame

Alles wordt in scene gezet, gaat hij verder, alles is fake. De locaties van de aanslagen, die in realiteit niet zo groots en spectaculair lijken als op het scherm, worden zorgvuldig gekozen. Veelal maken de regisseurs vooraf al foto’s en bewegende beelden, weet Dammegård. Trouwens, de hoofdkwartieren van de hoofdverantwoordelijken van zulke false flag operations zijn op de meeste foto’s verborgen, althans voor de leek. Een echte complotdenker draait er zijn hand niet voor om een openbare bibliotheek of een theater te bestempelen als zo’n coördinatiecentrum.

De mallemolen draait verder: een van de terror templates is de pose met het geweer. Deze cliché, de zogenaamde terrorist met een wapen, gaat volgens hem terug op een beroemde foto van Lee Harvey Oswald, die geheel terzijde, gepoogd heeft om tegen beter weten in de aanslag op John F. Kennedy te verhinderen. “I salute him”, roept de malle Scandinaaf vooraan in de zaal. Ondertussen komt in mij een complotindigestie op. Het lukt mij steeds minder goed om tijdens dit soort bijeenkomsten rustig te blijven en mij gedeisd te houden. Ik moet dringend op zoek naar een andere hobby.

Ole verliest steeds meer de pedalen, een zoveelste dieptepunt nadert: een foto van een Londense bus met reclame voor Coca Cola, van een Stockholmse truck van de brouwerij die Kall Öl produceert? Een smartphone die een kogel zou hebben tegengehouden, een bijna doorzeefde laptop, de Toyota’s van ISIS? Niet meer of niet minder dan bewijzen van product placement. Platte reclame van grote bedrijven die bij een grote aanslag de mogelijkheid krijgen om hun product in de kijker te zetten. De man wordt niet met zachte dwang van het podium gehaald, mensen rondom mij knikken. In de wereld van complotdenkers kan deze man niet anders dan gelijk hebben, wat hij ook zegt.

Codes, overal codes

Zoals eerder vermeld, behoort Ole Dammegård tot het soort complotdenkers dat overal codes meent te moeten ontwaren. Het decoderen is andermaal een bewijs van zowel het complot als van de eigen bovengemiddelde schranderheid. Veelal steken de echte regisseurs deze codes heel bewust in hun activiteiten. Doorwinterde complotdenkers menen dat de hoogst intelligente daders van false flag operations enkel met de allerslimsten, enkel met allerontwaaksten communiceren. Met hen dus. “If they show us clues and we don’t see them, then they think we deserve it [the attatck] for not seeing the clues.”

Aanslagen worden dikwijls op de 22ste van de maand uitgevoerd, dat is een code, dat is een deel van de operatie. Een foto na de aanslag in de Parijse concertzaal Bataclan zou alle slachtoffers tonen in een cirkel, een macabere verwijzing naar het logo van Brussels Airport. Charlie Hebdo, want “Je suis Charlie” betekent eigenlijk “ik ben een idioot”. Ik heb eerlijk gezegd geen idee waarover hij het heeft. Charlie Hebdo, dat bevat het woordje Charlie, wat kennen we van Checkpoint Charlie, probeert hij nog. Deze poging tot zingeving is volgens mij ook geen blijvertje in de complotlore.

Slachtoffers en daders

De slachtoffers van de aanslagen komen steeds uit zeer vele landen, en ook dat is ten zeerste verdacht. Ik heb me al vragen gesteld van Dammegårds perceptie van het moderne leven grootsteden, met zijn alomtegenwoordige autobussen, suspecte witte vans en schijnheilige hulpdiensten. Opnieuw stel ik me vragen bij de luiheid van zijn denken. Men kan niet aanvoeren dat de aanslagen plaatsvinden bij belangrijke monumenten in ’s werelds belangrijkste steden, die veelal ook toeristische trekpleisters zijn én in internationale luchthavens, om zich vervolgens een uur later naïef af te vragen of de diversiteit van de nationaliteiten van de slachtoffers geen indicatie is van een false flag operation. Volgens Dammegård is dit een middel om de emotionele respons zo internationaal, zo wereldwijd mogelijk te maken.

Over de echte daders, of beter, de uiteindelijke opdrachtgevers blijft hij vaag. In het begin van de lezing vermeldt hij 1000 personen die tot de heersende elite zouden behoren, die deze aardkloot zouden bestieren. Het topje van de machtspiramide. Elders liet hij vallen dat de Zionisten deel zouden uitmaken van die elite. Een samenzwering zonder joden concipiëren is schier onmogelijk, zo blijkt nog maar eens. Tegen het einde van de lezing laat hij nog een hint vallen: de ooggetuigen (de boodschappers) en de al dan niet echte slachtoffers komen overwegend uit een van de NAVO-landen, volgens Dammegård. Mij lijkt dat een heel eigenaardige vaststelling voor een zelfverklaarde expert in aanslagen, maar dat terzijde. De NAVO is een instrument gericht tegen Poetins Rusland. Ergo? Ook op deze vraag is er maar één juist antwoord: “Mmmh, juist ja”.

De opdrachtgevers compartimentaliseren de aanslagen, aldus Dammegård. De verschillende groepjes betrokkenen kennen elkaar niet, hebben vaak geen weet van elkaars bestaan. Maar dat belet de eerste de best complotzot met een internetverbinding niet om deze verbanden, waarvan het bestaan niet in twijfel wordt getrokken, te zien. Het kluwen van het internationale terrorisme wordt door iemand van het niveau zatte nonkel feilloos ontrafelt. Nu, echt hoeft het ons niet te verbazen: uiteindelijk zijn het toch gewoon maar de joden.

Het flinterdunne verhaaltje van Ole Dammegård, de indomme uitleg van iemand die overal schijnbare anomalieën blootlegt, of beter, alles gemakshalve beschouwt als een anomalie, is ronduit stuitend. Hoewel de competitie zeer sterk is, lijkt Ole Dammegård van alle complotdenkers die ik de laatste jaren heb bezig gehoord, mij degene met de meest banale en doorzichtige uitleg. En toch weet ook deze kwiet zijn verhaal te verkopen. Anderzijds, welk verhaal zou men een stelletje complotverslaafden niet kunnen wijsmaken, zolang het maar niet strookt met de officiële versie?

Zelden heb ik een luiere denker gehoord, iemand die in de verste verte niet gehinderd wordt door zelfreflectie of reflectie op het eigen denken. Deze man zit onwrikbaar vast in zijn geloof, in het eigen grote gelijk en hij geniet daar zichtbaar van. Twee, drie uur lang raffelt deze man zijn complottheorietjes af. En dat tot groot jolijt van zo’n 200 gelijkgestemden die naar het reeds lang gekende verhaal kwamen luisteren.

Uiteindelijk werden hier slechts twee boodschappen verkondigd of versterkt: elke aanslag is een false flag operation en wij weten dat want wij zijn ontwaakt. Want wij weten beter, wij zijn beter. Vooral dat laatste. Amen.

Ole Dammegård: gebrek aan bewijs bewijst complot (1)

Het eerste dat me opvalt is de knoert van een zendmast op de Sacramentskerk, eerder nog dan het kruis. Onder dit dak vinden op zondag 8 april 2018 twee lezingen plaats: Ole Dammegård komt praten over “The latest False Flags in the world”, Ronald Bernard stelt zijn project B of Joy voor. In dit artikel bespreek ik enkel de eerste lezing van de Deense Zweed Dammegård.

De organisatie van het dubbelevenement “Fake News – Echte Waarheid” was in handen van DVM-TV, organisatie van Irma Schiffers, handelaar in complotten (zie Over Hans (dj) en Irma (complotdenkster) en Kim (keyboard warrior)) en Studium Generale Breda. Dit is een organisatie die, evenals de oprichter Coen Vermeeren, niet verbonden is aan welke academische instelling dan ook.

Ole Dammegård in de Sacramentskerk te Breda (c) onbekend

Wanneer ik arriveer, spuugt het kerkgebouw net zijn godsgelovigen uit en bereidt het zich voor op de inname van een verse kudde die komt luisteren naar hun herders met andermaal zéér dringende en belangrijke boodschappen. De soberheid van de nochtans katholieke kerk wordt tenietgedaan door een fresco en een even kitscherige boog van roos licht. Het podium staat te hoog en te ver van het publiek, de galm in het gebouw maakt de geluidstechnicus met de minuut zenuwachtiger en de lezingen schier onbeluisterbaar. Deze ruimte is niet geschikt voor lezingen; 25 euro om te luisteren naar sprekers in dit auditief hellegat is schandalig veel! Na enkele uren is barstende hoofdpijn mij deel. Geen idee of dit veroorzaakt werd door de galmende kerk, de inhoud van de lezingen of de straling van de zendmast. Volgende keer toch mijn aluhoedje meebrengen. Dat van die straling is een grapje.

Een 200-tal zitjes worden bezet door een vrij divers publiek: er zij net zo goed groepjes vriendinnen, dertigers en veertigers, als enkele jonge kameraden en oudere koppels. Toch overweegt grijs op een achtergrond van beginnend kaal: de obligate blanke man van post-middelbare leeftijd met verbeten trek die aangeeft hoe groot het eigen gelijk precies is. Ook de Vlaamse complotpaus Peter Vereecke waart hier rond.

Aanslag = false flag operation = psy-op = aanslag

Ole Dammegård begroet zijn publiek in het Engels en met een licht Scandinaafs accent. Meteen heeft hij de lachers op de hand door ook op de mogelijk aanwezigheid van agenten van inlichtingendiensten te wijzen, instrumenten van de machthebbers die spelletjes spelen tegen de mensheid. Ook bij dit zogenaamde hyperkritische publiek werkt het doorzichtige en banale trucje. Het zal een lange lezing worden, waarschuwt de man, maar het publiek is er klaar voor. Mannen en de lengte van hun lezing, ik zal het nooit begrijpen. De titel “Terror Templates for Dummies” is uiteraard niet zonder ironie: de zaal zit vol met doorwinterde complotconsumenten, connaisseurs van de veile wegen der elite. Vanaf het begin wordt duidelijk dat zijn belangrijkste bewijsmateriaal bestaat uit foto’s gemarkeerd met pijlen en cirkels in fel complotrood.

Reeds 30 jaar bestudeert Dammegård wat in het complotjargon false flag operations genoemd wordt: gewelddaden uitgevoerd door andere (groepen) mensen dan dat de verantwoordelijken van die aanslagen willen laten uitschijnen. Een voorbeeld: de aanslag op de redactie van Charlie Hebdo in 2015 werd niet uitgevoerd door mensen gelieerd aan Al-Qaeda zoals de officiële versie gaat. De complotversie stelt dat de aanval gepleegd werd door agenten van de elite die ons, het publiek, willen laten geloven dat achter de moordaanslag moslimterroristen met deze of gene affiliatie zouden zitten.

Al snel wordt duidelijk dat letterlijk elke aanslag zulk een false flag operation is. Met zijn lezingen en onderzoek wil Dammegård de wakkere, kritische burgers instrumenten geven om zulke false flag operations nóg sneller te ontmaskeren. Tussen haakjes, op die zwarte woensdag, 7 januari 2015, vernam ik het verschrikkelijke nieuws enkele uren na de aanslag via berichten op Facebook die verschillende reeds opgedoken complottheorieën probeerden te ontkrachten. Twintig minuten na de aanvallen in de luchthaven van Zaventem en in Brussel op 22 maart 2016, waren er in gespecialiseerde Facebook-groepen al mensen die met schijnbaar grote zekerheid rondtoeterden dat ook dit false flag operations moesten zijn. Voor heel veel complotdenkers is false flag operation geen conclusie die men bereikt na een onderzoek, maar een grondhouding, een uitgangspunt voor het verdere onderzoek dat ze dan kritisch noemen.

Achter deze aanvallen wereldwijd zit volgens Dammegård een op absolute macht beluste elite van een paar 1000 mensen die psychologische spelletjes speelt, niet alleen met het grote (nieuws)publiek, maar met de ganse wereldbevolking. Deze toplaag voert zogenaamde psy-ops uit, aanslagen en terreuraanvallen onder valse vlag, waarop steevast een uitbarsting van emotionele reacties volgt. En dat geeft diezelfde elite dan weer extra redenen om zo mogelijk nog meer controle uit te oefenen door middel van straatcamera’s, krijgswetten en militairen op straat. In al die tijd heeft Ole gezocht naar terroristen, maar hij heeft er nog nooit één gevonden, zegt hij. Geen enkele aanslag die door de officiële media bestempeld wordt als een terreurdaad, werd door een “klassieke” terrorist uitgevoerd. In het publiek wordt instemmend geknikt: Dammegård bevestigt wat ook de luisteraars reeds lang wisten.

Pizza

Hoe de elite dat doet maakt Dammegård duidelijk aan de hand van onderstaande YouTube-video, een oude reclamestunt die trouwens in verschillende landen werd opgevoerd en gefilmd. Het scenario is gekend: één druk op de rode knop op straat zet een hele resem activiteiten in gang die steeds spannender en gewelddadiger worden. Dat is hoe ze het doen, rondt Dammegård dit stuk af, deze clip volgt dezelfde blauwdruk als echte aanslagen. Ik ben een van de weinigen die in de lach schiet bij zoveel onnozelheid.

Elke aanslag is zoals een pizza, verzekert hij ons: de vorm kan al eens afwijken, de ingrediënten zijn niet steeds hetzelfde, soms liggen er pepers op, soms stukjes ananas, maar uiteindelijk is het wel een pizza, wel een aanslag. Een false flag operation. Deze beeldende metafoor stelt hem op een merkwaardige manier in staat om te zeggen dat ook het gebrek aan bewijs op zich een bewijs is van een false flag operation.

De doelen van de aanslagen zijn steeds iconische plaatsen, genre World Trade Center, die heel wat emotionele reacties kunnen genereren. Vervolgens noemt hij enerzijds zowat elke plaats met een bekend monument op waar recentelijk een aanslag werd gepleegd en anderzijds enkele wereldberoemde monumenten, waarvan enkele niet het decor vormden van een (recente) aanslag. Doodleuk gaat hij verder met het opsommen van plaatsten die bezwaarlijk iconisch genoemd kunnen worden, genre supermarkt of busstations. Voor hem is dat doodleuk een bewijs dat “they are running out of targets”.

Anomaly hunting & cherry picking

Dit is zowat de ondertoon van zijn lezing: hij noemt enkele kenmerken op die voor hem het bewijs zijn van een false flag operation. Maar ook het ontbreken van die kenmerken toont aan dat het om een operatie onder valse vlag gaat. Het ontbreken van een bepaald ingrediënt wordt plots een bewijs dat de pizza echt wel bestaat.

Een soortgelijke redenering zet hij op in verband met oefeningen van veiligheids- en reddingsdiensten. Zulke oefeningen kondigen veelal een aanslag aan, behalve wanneer ze het niet aankondigen. Driloefeningen noemt hij een dekmantel, maar “not every drill is a set-up. Some are, some aren’t. It’s a business, a game”. En wie voorziet ons in die bescherming, of beter, wie verkoopt die bescherming? Op deze retorische vraag past enkel het antwoord “Mmmh, juist, ja”.

Hij dramt nog even door over die veiligheidsdiensten: de hulpdiensten voeren eigenlijk de explosieven, de “slachtoffers” en de “daders” aan en ze gebruiken het eigen rijdend materieel om die aanvoer voor het publiek te verbergen. Op heel wat foto’s die hij toont staat centraal een grote truck van de brandweer of een ambulance. Op latere foto’s zijn er dan weer geen grote wagens te zien die ons het zicht zouden belemmeren. En dat is een tweede truc die hij enkele keren zal opvoeren. Hij vertelt over kenmerken A, B, C, toont foto’s met A, B en C. Latere foto’s gemaakt tijdens soortgelijke gebeurtenissen moeten dan weer iets anders aantonen, pakweg kenmerken D, E en F, maar de eerder genoemde typische kenmerken A, B, C zijn in de verste verte niet te bespeuren. En vice versa.

Ook bussen verschijnen volgens hem verdacht veel op foto’s en ze worden bewust “achtergelaten” om het zicht van pottenkijkers te beperken, althans dat vertelt hij bij het tonen van een beeld waarbij de fotograaf er blijkbaar voor gekozen heeft om op de bus te focussen. Dat kan niet, dat is onmogelijk, onlogisch, fulmineert hij. Wat er zo onlogisch is aan bussen in een Europese grootstad, vermeldt hij niet! Dat die bussen achtergelaten worden bij rampen vindt hij blijkbaar ook verdacht. Dat chauffeurs bizar lijkende manoeuvre uithalen direct na een aanslag, of wanneer het verkeer in de knoop zit door een aanval, kan helemaal niet.

Idem dito voor de witte bestelwagens: zij zouden de regisseur en de mensen van de special effects vervoeren naar het hartje van de aanval. Opnieuw een paar foto’s van witte camionettes net na een aanslag. Opnieuw niet verbazingwekkend in een moderne Europese grootstad. Een fotoreeks of wat later: geen witte bestelwagen meer te bespeuren. Van de meeste van die foto’s zal hij later trouwens zeggen dat de kwaliteit opvallend (en dus onlogisch en dus verdacht) goed is, opnieuw een bewijs dat het hier om een complot gaat (en niet om foto’s van, ik zeg maar wat, professionele fotografen of mensen met een goed toestel en een dosis fotografisch geluk bij een reusachtig ongeluk).

Ondertussen merk ik dat ik geprangd zit tussen twee soorten mensen: de ene vindt het nodig om luidkrakende plastic doosjes te open en zijn druifjes op te smikkelen, de andere laat zijn buren in de wijde omtrek ongevraagd weten dat ook hij op de hoogte is van heel wat false flag operations en fake aanslagen. In een zaal waar de akoestiek erbarmelijk is, kan dit soort extra achtergrondlawaai gemist worden. Het valt me steeds meer op hoe onbeschoft en luidruchtig het publiek is tijdens dit soort evenementen. Meer nog dan om te komen luisteren, lijken ze te komen om het eigen complotgebroebel uit de spreekwoordelijke onderbuik op de eerste de beste toehoorder los te laten.

Wordt vervolgd.