[Ctrl-P] Straffen tot 6 maanden met uitstel in aardappelproces

De luitjes van de Field Liberation Movement — u weet wel, de bende activisten die erin slaagden om het milieuprotest te criminaliseren door domweg een proefveld te vandaliseren — hebben eindelijk mogen horen hoe lang en hoe zwaar hun martelaarschap zal duren.

Ik ben steeds blijven hopen op een geldboete en het verplicht volgen van een inleidende cursus biotechnologie aan de Gentse Coupure, net omdat daarin hun kennis zwaar te kort schiet. Maar de rechters hebben anders beslist. Het opperhoofd Steven Desanghere, de man die zonder al te veel blikken, blozen of elementaire eerlijkheid een gedegen dossierkennis claimt, hangt 6 maanden boven het hoofd, met uitstel dus. De bende moet voorlopig ook nog eens 20.000 euro ophoesten. De journalisten van De Wereld Morgen zullen ongetwijfeld voor u berekenen hoeveel dat per vernietigd plantje is (zie het artikel Het spook van de reductionistische journalistiek).

Hieronder vindt u het artikel uit De Morgen, maar ik zou er hier alvast twee zinnetjes uit willen lichten. Aan het woord is Greet Riebbels, in naam van het Instituut voor Landbouw- en Visserijonderzoek (ILVO):

De maatschappij zou volwassen moeten zijn zodat dergelijke veldproeven ook zonder bewaking kunnen doorgaan.

Het is belangrijk dat er in de toekomst respect getoond wordt voor wetenschappelijk onderzoek en dat de vreedzame dialoog het middel is om met elkaar in discussie te gaan.

*  *  *

Straffen tot 6 maanden met uitstel in aardappelproces

Elf activisten van het Field Liberation Mouvement (FLM) zijn door de correctionele rechtbank van Dendermonde schuldig bevonden voor de vernielingen en bendevorming tijdens een actie op een ggo-aardappelveld in Wetteren. De activisten kregen tijdens de verzetsprocedure wel een lichtere straf van drie maanden voorwaardelijk, de “bendeleider” zes maanden voorwaardelijk.

De activisten, onder wie de ontslagen onderzoekster van de KU Leuven Barbara Van Dyck, kregen ook een geldboete van 550 euro, waarvan de helft effectief. Er moeten ook schadevergoedingen van ruim 20.000 euro betaald worden aan het onderzoeksconsortium. De man die aanzien wordt als “leider” van de bende werd veroordeeld tot zes maanden voorwaardelijk. Een motivatie bij het vonnis gaf de rechtbank niet, enkel de strafmaat werd uitgesproken.

De actie gaat terug naar 29 mei 2011, toen tijdens een vreedzame demonstratie aan een proefveld in Wetteren een aantal activisten het veld betrad en ggo-aardappelen “ruilde” voor biologische alternatieven. Omdat de rechtbank half januari niet wilde ingaan op het verzoek van de veldbevrijders om videomateriaal te tonen en een honderdtal “vrijwillige verschijners” toe te laten, werden de elf half februari bij verstek veroordeeld voor onder meer vernielingen en bendevorming.

Monddood
Advocaat Mieke Van den Broeck spreekt, namens de actievoerders, over een gevaarlijk precedent. “De bepaling bendevorming uit de strafwet misbruiken voor politieke doeleinden is zeer gevaarlijk in een democratie. Men probeert het maatschappelijk debat te verstommen op een manier die juridisch kant noch wal raakt.”

De ontslagen KUL-onderzoekster Barbara Van Dyck, die op de bewuste dag de pers te woord stond, zegt dat het vonnis de deur opent naar verdere criminalisering van het politiek activisme. “Burgerlijke ongehoorzaamheid ligt aan de basis van ons protest. We kunnen dit precedent niet aanvaarden als maatschappelijk middenveld, de tolerantie naar het actievoeren is al heel laag. We kregen de afgelopen periode wel veel steun uit binnen- en buitenland.”

Steven Desanghere, die als “bendeleider” de zwaarste straf van zes maanden voorwaardelijk kreeg, zegt het gevoel te hebben dat men een “kop” zocht. “Ik was die dag de verbindingsman tussen politie en de actievoerders”, verduidelijkt hij. “Net zoals zoveel andere acties was die vooraf doorgesproken met de politie. Het was een actie in de traditie van burgerlijke ongehoorzaamheid en geweldloos verzet. Wij zijn niet aan ons proefstuk toe, werken op een ernstige manier en met dossierkennis. We blijven verder strijden voor een ggo-vrije en rechtvaardige landbouw, daar is het ons om te doen. In een democratie moet contestatie kunnen.” Desanghere zegt wel opgelucht te zijn dat de straf werd herleid tot een principiële veroordeling. “Ik heb het gevoel dat er toch nog geluisterd werd naar ons,” zegt hij.

De actievoerders tekenen wellicht beroep aan, maar willen eerst de motivatie van het vonnis lezen.

20.000 euro
Het onderzoeksconsortium dat de veldproef met genetisch gewijzigde aardappelen uitvoerde, krijgt van de rechtbank met ruim 20.000 euro ongeveer een tiende van wat het aanvankelijk als kosten claimde.

Het Instituut voor Landbouw- en Visserijonderzoek (ILVO) zegt dat de aan hen toegekende schadevergoeding “ver beneden de effectieve kosten” ligt. “Maar het is wel symbolisch dat er een schadevergoeding werd toegekend. We moesten wel extra beveiligingsinspanningen leveren omdat er een dreiging was, en dat heeft ons en de partners zwaar op kosten gejaagd. We waren aanvankelijk niet van plan om dergelijke veiligheidsmaatregelen te nemen en dat is ook een nefaste evolutie. De maatschappij zou volwassen moeten zijn zodat dergelijke veldproeven ook zonder bewaking kunnen doorgaan.”

“Het is belangrijk dat er in de toekomst respect getoond wordt voor wetenschappelijk onderzoek en dat de vreedzame dialoog het middel is om met elkaar in discussie te gaan”, stelt Riebbels.

Bron: De Morgen

[Ctrl-P] Leon Neels: Emopatat

Leo NeelsOp 5 maart 2013 schreef Leo Neels, docent mediarecht aan de K.U. Leuven en UAntwerpen, in Knack over de veroordelingen in het patattenproces en de reacties van o.m. De Keersmaker en Van de Sande. De column kreeg het label Emopatat opgeplakt. Eentje om in te kaderen.

*  *  *

Leo Neels: Emopatat

Mevr. De Keersmaeker heeft groot gelijk: in onze samenleving is een mening inderdaad geen misdaad – extreme uitzonderingen zoals strafbaar racisme buiten beschouwing gelaten. Maar ze heeft groot ongelijk met haar suggestie dat de rechtbank “het sociaal engagement van de toenmalige actievoerders criminaliseert, en elke groep mensen die voor zijn eisen op straat komt gelijkstelt met een criminele bende”. Het vonnis bewijst het tegendeel.

Rector Marc Waer van de KULeuven, die Mevr. Van Dyck destijds als onderzoekster aan zijn universiteit ontsloeg, reageerde (DS 27 febr.), en argumenteerde op basis van een tegenstelling tussen haar activiteiten als activiste en als onderzoeker. Ook de opinie van de Rector vindt geen grondslag in het vonnis en is bizar in het kader van het leerstuk van de meningsvrijheid (zie eerder: Vrije meningsuiting in de patatten). De valse antithese gaf aanleiding tot verdere polemiek, o.m. in De Standaard van 1 maart (M. Van De Sande, Activist of onderzoeker?, en A. Froeyman en L. Kosolosky, Het sprookje van Waer).

Er zijn weinig landen waar meningsuiting zo beschermd is als hier. Maar fundamentele uitingsvrijheid kent beperkingen: ze biedt geen rechtvaardigingsgrond voor misdrijven die bij expressie worden begaan (art. 19 Grondwet).

De veroordeling van Mevr. Van Dyck en haar kompanen rust op een reeks van strafbare feiten, die trouwens haaks stonden op hun overleg met de gemeentelijke autoriteiten en de politie. Dat overleg was erop gericht om de uitoefening van de demonstratie- en uitingsvrijheid toe te laten en geordend te laten verlopen.

Het vonnis noteert dat het geweldloosheidsengagement van de actiegroep niet is nagekomen. Gevolg: vernieling van de afsluiting, van bewakingscamera’s, van de aanplant, slagen en verwondingen aan de agenten, en bestuurlijke aanhouding… door de actiewoordvoerder werd dit alles als “overwinning” aangemerkt. De strafvordering rustte ook op de vaststelling dat deze feiten door een groep op een georganiseerde wijze werden gepleegd. In het juridisch jargon levert dat het misdrijf “bendevorming” op.

Er zijn bijkomende elementen. In hun verhoren hebben de actievoerders, zo vermeldt het vonnis, geen zinnige verklaringen afgelegd, en ze weigerden om voor de rechtbank te verschijnen en daar hun verweer te voeren.

Lees hier verder.