Brief aan AVROTROS en Hans Schiffers – update

Vandaag, vrijdag 16/03/2018, hebben Pepijn van Erp en ik via Dayna Gosselaar vernomen dat AVROTROS de podcastreeks van Hans en Irma Schiffers offline heeft gehaald. Waarvoor dank, denk ik.

Nu AVROTROS meer heeft gedaan dan wat ik verwachtte (ik kan eigenlijk niet zeggen dat ik daarop hoopte, integendeel), kan ik me verder concentreren op Hans Schiffers.

Hoewel ik, net als Pepijn, absoluut niet geloof dat hij een hard-core complotdenker is, laat staan een antisemiet of jodenhater, blijf ik enerzijds benieuwd naar de manier waarop hij zijn “onderzoek” heeft uitgevoerd en blijf ik anderzijds wachten op een publieke rectificatie (of verontschuldiging) zijnentwege.

Brief aan AVROTROS en Hans Schiffers

Ik behoor nog tot de generatie Belgen die opgegroeid is met de Nederlandse televisie. Holland 1 en Holland 2, maar dan zonder ‘h’. Brabants, je weet wel.

André van Duin, the Mounties, later Peppie en Kokkie en Bassie en Adriaan. Gelachen dat we hebben. Na al die jaren ben ik plots terug verzeild geraakt in het Nederlandse medialandschap. Wist ik veel dat dat AVRO en TROS zijn samengesmolten. Wist ik veel dat AVROTROS tegenwoordig podcasts produceert en wist ik veel dat ik op een van die podcasts als jood bestempeld word.

Door ene Hans Schiffers, plaatjesmelker. Hans Schiffers is een naam als een klok in Nederland heb ik me laten wijsmaken. Dat zou mijn ego moeten strelen, maar als ik eerlijk moet zijn: Hans Schiffers? Nooit van gehoooord.
(Ja-aa, Toon, die ken ik nog wél.)

Vanaf minuut 35 hieronder, de zogenaamde “eigenaar van de Belgische website”, dat ben ik. Aangezien de geïnterviewde later met mij contact heeft opgenomen, uitgebreid gecorrespondeerd heeft, en plein public, denk ik niet dat er veel reden tot twijfel kan zijn.

Update: op 16 maart is de blog offline gehaald door AVROTROS. Ik heb ondertussen via twitter aan Hans Schiffers een kopietje gevraagd en een publieke rechtzetting.

Hans Schiffers is de dj, Irma Schiffers de anarchist (en een van de madammen van de vele complotwebsitejes die Nederland rijk is). Meer informatie vindt u op kloptdatwel.nl, waar “mede-Jood” en “mede-old-boy” Pepijn van Erp alles van naaldje tot draadje uitlegt.

Hoe dan ook, in de context van overtuigde complotgekken krijgt de benaming jood/Jood, “old boy” van het “old boys’ network” en “samenzweerder” een al iets meer sinistere bijklank. Vandaar toch volgende brief aan Dayna Gosselaar van AVROTROS.

* * *

Geachte mevrouw

Tijdens de podcast “De DJ & De Anarchist (5) – ‘Klokkenluider’ Ronald Bernard” werd naar mij, Frank Verhoft, verwezen, namelijk als de eigenaar van de Belgische website die schrijft over het gebruik van antisemitische literatuur door Ronald Bernard. Ik ben momenteel de enige persoon in België die kritische stukken schrijft over dat aspect, Dhr. Bernard heeft reeds met mij contact opgenomen. Er is weinig twijfel in deze.

Tijdens de uitzending liet Hans Schiffers zich ontvallen dat “die eigenaar van die Belgische website” en de man achter kloptdatwel.nl, Pepijn van Erp Joden (of joden) zouden zijn, zouden behoren tot het “old boys’ network” en zouden samenzweren om het project van Bernard te laten mislukken. En dat allemaal volgens zijn eigen “onderzoek”.

Nu, hij heeft het mis.

Ik heb drie redenen om een rectificatie te eisen van dhr. Schiffers en/of van AVROTROS:

1. Ik ben niet Joods of joods. Op zich is dit een feitelijke fout en op zich heb ik daar uiteraard niet al te veel problemen mee. Noem me Jood, Pers, of Palestijn, ik lig er niet wakker van. Maar wanneer dit echter wordt verkondigd in een programma waarbij minstens een persoon aanwezig is die kniediep in de antisemitische complottheorieën waadt, die elders Joden bestempelt als (historische) kindermoordenaars en hen ziet als de verantwoordelijken voor de malaise in de (bank-)wereld, dan begrijpt u dat mijn vraag dringender wordt.

2. Ik behoor niet tot een netwerk dat “samenzweert” tegen welke organisatie dan ook, ik behoor niet tot het “old boys’ network”, wat, opnieuw, in de context van een programma met minstens twee complotdenkers, mijn vraag dringender maakt.

3. Ik heb vernomen dat dhr. Schiffers, eerder onbekend in België, toch een ervaren radiomaker is en dat lijkt mij een extra reden om te vragen om de volgende stappen te zetten of te laten ondernemen:

a. Dhr. Schiffers trekt zijn claim in dat zowel ik als Pepijn van Erp Joods/joods zijn, met vermelding van de hierboven gegeven reden;
b. Dhr. Schiffers trekt zijn claim in dat Pepijn van Erp en ik hebben samengespannen met de hoofdredacteur van de Volkskrant;
c. Dhr. Schiffers zorgt ervoor dat bij (of in) de podcast duidelijk gemaakt wordt dat dat deze feitelijke onjuistheden niet verder verspreid worden via een vertaling, op welke manier dan ook, in welke taal dan ook.

Ik reken erop dat u mij op de hoogte houdt van de stappen die u gaat ondernemen.
U mag erop rekenen dat ik de nodige stappen zal zetten om dit te laten rectificeren.

Groeten

Frank Verhoft

* * *

Wat ik mij ook nog herinner van mijn jeugdjaren voor de buis is André van Duins schitterende parodie “Doorgaan” en de frase “tot we aan het gaatje zijn”. Ja, veel gelachen, maar ook toch iets geleerd.

Wanneer het geld spreekt – de Blije B, nog maar eens

Gisterenavond werd mij volgend bericht toegestuurd:

Meneer Verhoft, ik werd op de hoogte gebracht van een artikel op uw blog waarin ik vermeld wordt. u schrijft leugenachtige en belasterende commentaren zoals dat ik ‘antisemitische teksten’ zou vertonen, alsmede ‘maandenlang de Joden geblameerd te hebben..’ Dit zijn leugens en zware aantijgingen. Van de honderden mensen, die de lezingen bijgewoond hebben, zijn er velen die willen getuigen dat op geen enkel ogenblik sprake is van dergelijke zaken. Ik vraag u ten stelligste deze aantijgingen te verwijderen. ik heb al juridisch advies ingewonnen en kreeg de bevestiging dit onheus gedrag van u niet zomaar zal aanvaard worden door de rechtbanken zeker als er tientallen getuigenissen klaar staan. Ik weet niet wat u bezielt om u als een pitbull vast te bijten zonder kennis van zaken op de Blije B, waar er zoveel goeds te doen is om tot een menswaardige nieuwe wereld te evolueren. De volharding in het negatieve is een spiegel van uw hart… grt

Getekend: Michael Sabbe.

Dhr. Sabbe is lid van het team van de Blije B, tegenwoordig ook B of Joy, “een coöperatieve fairtrade pro-life bank in oprichting”. Ik heb hier op deze pagina’s al verschillende stukken over de Blije B geschreven en meer bepaald over hun gebruik van antisemitische teksten tijdens lezingen en (promo-)interviews (Ronald Bernard over De Blije B en de Lijpe J, De al iets minder Blije B en Ethische bank in wording volhardt – 1) en over hun voorliefde voor allerhande complottheorieën. Volgens de webpagina van de Blije B is Michael Sabbe econoom van opleiding. Zelf noemt de Vlaamse secondant van Bernard zich “Ambassador at the B of Joy”.

We gaan dit bericht even samen lezen.

1.
MS: “u schrijft leugenachtige en belasterende commentaren zoals dat ik ‘antisemitische teksten’ zou vertonen, …”

KM: Nee, meneer Sabbe, dat heb ik nergens geschreven. Evenmin heb ik zelfs maar geïmpliceerd dat u antisemitische teksten in het openbaar zou vertonen of vertoond zou hebben. Ik heb u nooit zien spreken, dus kan ik mij geen mening vormen over wat u zegt tijdens uw lezingen voor de Blije B, waar u ambassadeur van bent. Ik heb in mijn artikel Ethische bank in wording neemt een bocht – 2 onder meer gereageerd op de berichten die u meende naar mij te moeten sturen via Facebook Messenger in verband met:
a. de tekst De Protocollen van de Wijzen van Sion, een geschrift dat bekend staat als antisemitische vervalsing specifiek bedoeld om de haat tegen Joden en joden aan te wakkeren;
b. de zogenaamde “Carta de los Judios de Constantinopla”, een laat 15de-eeuws nepdocument dat eveneens bedoeld én gebruikt is geworden om de haat tegen Joden en joden te stimuleren;
c. een verwijzing naar 1776, het jaar waarin die “brief van de joden van Constantinopel” aangepast zou zijn (en gezien de datum en de theorie die ook door minstens één ander lid van de Blije B wordt aangehangen, vermoed ik dat u hier verwijst naar de Illuminati).

Ik heb geschreven en geïmpliceerd dat u blijkbaar deze beruchte antisemitische teksten voor waar aanneemt en dat deze teksten gebruikt worden binnen de Blije B, waar u ambassadeur van bent, en op lezingen om de malaise in de financiële wereld te duiden, o.a. bij monde van Ronald Bernard, de oprichter.

Of u antisemiet bent of niet, daar kan ik niet over oordelen. Dat u zich blijkbaar laat beïnvloeden door literatuur die door historici terecht bestempeld wordt als antisemitisch (te weten, De Protocollen en de carta), of toch minstens het gebruik daarvan door de Blije B, waarvan u ambassadeur bent, lijkt te verdedigen, daar kan ik, gezien onze correspondentie, wel over oordelen en dat is hoegenaamd geen detail. Trouwens, u lijkt mij heel goed te weten dat De Protocollen bedoeld waren als een anti-joods geschrift, zoals u in een ander bericht aan mij impliceert: ”

Het grootste probleem lijkt dat u de geschiedenis van De Protocollen absoluut niet kent, en dat u zeer verkeerde uitspraken doet en deze inbedt in een (nieuwe) complottheorie. U schreef:

De tekst heeft Maurice Joly heeft die tekst overgenomen en gebruikt. opzoekingen in de vrijmetselaars documenten verklaren veel meer… Mijn punt is dat u uit onwetendheid projecten ten goede van de mensheid tegen houdt. Door mensen te beschuldigen van anti joodse acties zonder echte kennis van zaken.

Wat u hier schrijft over de tekst van Maurice Joly is onzin. Joly schreef een tekst om te spotten met Napoleon III, namelijk Dialogue aux enfers entre Machiavel et Montesquieu|Dialogue aux enfers entre Machiavel et Montesquieu ou la politique de Machiavel au XIXe siècle (1864), en belandde daardoor in de gevangenis. Hoewel de geschiedenis van De Protocollen lacunes vertoont, is het een zo goed als uitgemaakte zaak dat substantiële stukken van Joly’s tekst werden geplagieerd en terechtkwamen in De Protocollen.

Hoe dan ook, als skepticus die geïnteresseerd is in complottheorieën, ben ik zéér benieuwd naar wat u opgezocht en gevonden zou hebben in “de vrijmetselaars documenten” die u vermeldt.

Maar opnieuw: wat ik u kan aanwrijven is een totaal verkeerd begrip van de ontstaansgeschiedenis van De Protocollen, wat ik vaststel is dat u zich door die antisemitische tekst laat beïnvloeden in uw berichten gericht aan mij. Wat ik niet kan vaststellen, niet kan schrijven of niet geschreven heb, is dat antisemitische teksten in het openbaar vertoont of dat u een antisemiet bent. Ik hoop dat u de nuance deze keer wél begrijpt.

Over één ding zijn we het wel eens: uit onwetendheid worden nogal eens projecten tegengehouden die ten goede van de mensheid zouden kunnen komen.

2.
MS: “alsmede ‘maandenlang de Joden geblameerd te hebben..’ Dit zijn leugens en zware aantijgingen.”

KM: In mijn artikel staat niet dat u, meneer Sabbe, tijdens openbare lezingen “maandenlang de Joden geblameerd (zou) hebben”. Opnieuw, dat kan ik niet schrijven omdat ik u nog niet heb zien spreken. Het verbaast mij dan ook dat u dat leest in mijn artikel.

Wat ik wel kan schrijven is dat binnen de organisatie die u vertegenwoordigt als ambassadeur, de Joden inderdaad maandenlang geblameerd werden, o.a. middels het gebruik van De Protocollen. Daarover heb ik o.a. geschreven in mijn stuk Ronald Bernard over De Blije B en de Lijpe J, waarin ik ook verwijs naar uitspraken van dhr. Bernard in het eerste interview met mevr. Schiffers. Wat ik wel kan schrijven is dat u de Illuminati gebruikt om aan te geven dat De Protocollen door hen geschreven zijn. Nu, los van het feit dat dit, opnieuw, baarlijke nonsens zijn, neemt het vermeende auteurschap van deze Illuminati niet weg dat De Protocollen antisemitisch zíjn en dus dat hun gebruik voor welke beschuldiging dan ook op zijn zachtst gezegd dubieus zijn.

De oudste sporen van deze theorie heb ik aangetroffen in een boek uit 1982 dat bekend staat om zijn verregaande complottheorieën, een recentere verwijzing vond ik bijvoorbeeld op het forum van stormfront.org.

3.
MS: “Van de honderden mensen, die de lezingen bijgewoond hebben, zijn er velen die willen getuigen dat op geen enkel ogenblik sprake is van dergelijke zaken.”

KM: Fijn. Ik zie alleen niet in wat deze getuigenissen zouden kunnen betekenen in de context van een stuk (a) over de correspondentie tussen u en mij en (b) over de tendensen die ik binnen de organisatie waarvan u de “ambassadeur in België” bent, meen waar te nemen (en wat ik trouwens kan onderbouwen en wat u ook onderschrijft in uw berichten gericht aan mij!).

4.
MS: “Ik vraag u ten stelligste deze aantijgingen te verwijderen.”

KM: En ik vraag u ten stelligste dat u even met de vinger op de tekst aantoont welke aantijgingen precies u verwijderd wil zien. Ik heb geen uitspraken gedaan over uw publieke optredens, dus dat valt al weg (evenals de “tientallen getuigenissen” die reeds zouden “klaar staan”). Wat er niet staat, kan ik niet verwijderen.

5.
MS: “Ik weet niet wat u bezielt om u als een pitbull vast te bijten zonder kennis van zaken op de Blije B, waar er zoveel goeds te doen is om tot een menswaardige nieuwe wereld te evolueren.”

KM: Ik heb mij in mijn stukken over de Blije B, waar u ambassadeur van bent, steeds duidelijk beperkt tot het zichtbare en aantoonbare gebruik van antisemitische lectuur om de verrotting van de financiële wereld, zoals klaarblijkelijk waargenomen door leden van de organisatie, te verklaren. Het gebruik van inhoudelijk en historisch zeer beladen teksten klasseer ik niet onder “volharding in het negatieve”. Daar zijn andere, negatievere uitdrukkingen voor. Met andere aspecten heb ik mij niet beziggehouden, dat laat ik aan anderen over.

Of de Blije B i.o., bank in oprichting, indien ooit gerealiseerd, eventueel zou kunnen bijdragen tot “een menswaardige nieuwe wereld” lijkt mij geen reden om niet te wijzen op het gebruik van bekende en notoire antisemitische literatuur, hoe dun het complotsausje dat flauwtjes gekruid is met Illuminati, ook is.

Ethische bank in wording neemt een bocht – 2

Enige tijd geleden kreeg ik volgend bericht via Facebook Messenger. Geen aanspreking, geen aan- of inleiding, gewoon dit bericht:

Oorspronkelijk document uit 1489 als brief van Constantinopel, aangepast in 1776 naar de Protocollen van de wijzen van Sion en vertaald naar het Nederlands in 1933. Spreekt boekdelen. Heeft niets te maken met anti Joodse toestanden… vraagt enkel wat opzoekingswerk.

Afzender: Michael Sabbe.

Dhr. Sabbe is lid van het team van de Blije B, tegenwoordig ook B of Joy, “een coöperatieve fairtrade pro-life bank in oprichting”. Ik heb hier op deze pagina’s al verschillende stukken over de Blije B geschreven en meer bepaald over hun gebruik van antisemitische teksten tijdens lezingen en (promo-)interviews (Ronald Bernard over De Blije B en de Lijpe J, De al iets minder Blije B en Ethische bank in wording volhardt – 1) en over hun voorliefde voor allerhande complottheorieën. Volgens de webpagina van de Blije B is Michael Sabbe econoom van opleiding. Zelf noemt de Vlaamse secondant van Bernard zich “Ambassador at the B of Joy”.

In dit artikel wil ik het bovenstaande bericht snel uit elkaar vijzen, maar (nog) niet duiden of uitspitten. Nee, de boekdelen ga ik later laten spreken. Ik ben er mij van bewust dat de kans bestaat dat ik te veel lees in zijn berichten; heel duidelijk was dhr. Sabbe hoegenaamd niet. Duidelijkheid en coherentie spelen trouwens iemand die goochelt met complottheorieën, zelden in het voordeel. Onduidelijkheid is een preventieve immunisatiestrategie, onduidelijkheid is als de klodder snot waarin de paling zich veilig waant, ook al bevindt hij zich gevangen in een emmer.

Dhr. Sabbe lijkt te beweren dat de beruchte Protocollen van de Wijzen van Sion (ca. 1905) werden ge- of herschreven in 1776 (en hier verwijst hij meer dan waarschijnlijk naar de Illuminati). Dit eveneens beruchte genootschap, dat opduikt in tal van historische en recente complottheorieën, zou De Protocollen (her)scheven hebben op basis van laat-15de-eeuwse documenten zoals bijvoorbeeld “de brief van Constantinopel“.

Daarop spoort de man mij in onvervalste (Vlaamse) complotdenkersstijl aan om “wat opzoekingswerk” te doen.

Enerzijds is zulk een verzoek vaak de zoveelste fase in een oneindige en schijnbaar onwinbare variant van het spelletje whack-a-mole. Dat De Protocollen een vervalsing is, staat al bijna 100 jaar buiten kijf, dat de Illuminati echt bestaan hebben en opgedoekt werden in 1785 is eveneens minzaam bekend en over de zogenaamde brief (of brieven) van Constantinopel bestaat een vrij uitgebreide wetenschappelijke literatuur die overtuigend kan aantonen dat het vervalsingen zijn bedoeld om de vurige haat ten opzichte van joden aan te wakkeren. Het lijkt het mij hic et nunc niet opportuun om deze drie onderdelen uit te spitten. Het is ook niet zó moeilijk om dat terug te vinden in de respectievelijke vakliteratuur (1).

Toch duikt deze theorie, die reeds verkondigd werd in 1982, namelijk in de bestseller Het Heilige Bloed en de Heilige Graal van Michael Baigent, Richard Leigh en Henry Lincoln, met de regelmaat van de klok op. Het mag geen verrassing zijn dat deze ideeën verspreid werden door David Icke en soortgelijke figuren (2), vaak heren die beweren niet antisemitisch te zijn, maar dezelfde overtuigingskracht hebben als een kind met een nutella-baard dat zegt geen chocopasta te lusten. En nu dus ook door de koekenbakkers van de Blije B.

Anderzijds, het ingaan op de uitnodiging of uitdaging om het te onderzoeken en het voorleggen van bevindingen die de complottheorie tegenspreken, lijken veel op het gewillig aandragen van brandstof die de complotgedachte mede draaiende houdt. Het doet mij enigszins terugdenken aan een gesprekje dat ik als student ooit gevoerd heb met een kleuter die naar de zoo was geweest, daar haaien had gezien die wel zeer agressief gedrag vertoonden. Bij elke knik van mijn hoofd, bij elke “echt waar?” (of bij elk ander teken van aandacht), deed hij er een schepje bovenop. Het verhaal van de vrolijke bengel eindigde dan ook in een beschrijving van een spectaculair en episch gevecht tussen beren en haaien in het “zwembad van de dolfijnen”. Dit schattige fake news kon ik toen niet gebruiken voor mijn paper, maar het is wel de enige van alle babbels met die kleuters die mij na ruim 25 jaar is bijgebleven, wat uiteraard ook wel iets zegt over de werking van mijn geheugen en mijn hang naar verhalen.

Terug naar de grote kinderen. Hoe stevig een argument ook in feiten vervat zit, als het de complotgedachte niet bevredigend ondersteunt, zal het voor een onderlegde complotdenker geen moeite kosten om dat argument tot brandhout te herleiden en te verteren (3). Soms door boudweg de argumenten te negeren, hier in dit geval door het aanbrengen van een nieuwe verhaallijn, een nieuwe couche. Hoe dan ook, de gegeven aandacht, eerder dan de gegeven argumenten, zet aan tot meer geconspireer.

In de nieuwe versie van Sabbe en Bernard werden de Illuminati niet opgeheven, maar zijn ze ondergronds gegaan. Ze hebben zich over de wereld verspreid en zetten hun eeuwenoude satanische werk verder vanuit de verborgenheid waarvan u en ik niets afweten (omdat het geheim is en wij niet genoeg ontwaakt zijn) maar de complotdenkers wel (ondanks het feit dat het geheim is, maar zij zijn dan wel ontwaakt en gegroeid, woke as fuck, zoals dat tegenwoordig in het vakjargon heet). En daarvoor hoeft men geen feiten of onderbouwde argumenten aan te dragen, eenvoudigweg omdat het hen daarover niet gaat. Trouwens, de stelling dat de Illuminati al eeuwenlang (onder andere namen) hun geheime werk verrichten, om eind 18de eeuw even hun kop te laten zien en dan weer in de coulissen van het wereldgebeuren te verdwijnen, wordt nu ook niet bepaald onderbouwd in de nieuwe versie. Maar opnieuw, dat wordt niet als belangrijk ervaren. En dat heeft dhr. Sabbe m.i. nu net gedemonstreerd met het openingsbericht.

Na maandenlang de Joden geblameerd te hebben voor de crisis en het algemene verderf, voor de overweldigende verrotting in de wereld van de banken en het geld, zijn het plots de mysterieuze, ongrijpbare Illuminati die de Joden al eeuwenlang misbruikt hebben. Het zijn dus niet de eeuwige geldzieke en machtsgeile Joden die ons, arme schaapkens, bedreigen. Het zijn de Illuminati die de brave Joodjes als zondebokken aanreiken, het zijn de Illuminati die er eeuwenlang in slagen om de Joden met afschuwwekkend enthousiasme te laten afslachten door de onwetende massa’s waarboven dhr. Sabbe en het opperhoofd van de Blije B zich mijlenver verheven wanen. Maar zulke flinterdunne argumenten kunnen de nutella-baarden van de jokkende Blije B’ers uiteraard niet overtuigend genoeg verbergen. Een deel van de promotie voor die bank blijft trouwens bestaan uit geflirt met antisemitische literatuur en halfslachtige, weinig overtuigende verontschuldigingen daarvoor.

Dit is wat de Blije B zo boeiend maakt als studie-object, die constante tegenstellingen en spanningen die ze zelf oproepen in hun eigen “theorieën”. Je ziet als het ware voor de eigen ogen een complottheorie groeien, veranderen en opgeslokt worden door een eigen, nieuwe complottheorie, die de complotgedachte minstens zo goed in stand houdt en de oudere schijnbaar ontdoet van hinderlijke beschuldigingen van ranzig antisemitisme. Verder hebben ze niet alle sporen van hun vorige versie (de Joden zijn de slechteriken) weten uit te wissen.

Over hun motieven wil ik zelf niet speculeren. Zelf beweren ze nog steeds een bank te willen oprichten, een moreel hoogstaand financieel instituut, een ethisch baken. En daarvoor vragen ze geld, veel geld. En al bij al ben ik maar een simpele germanist, ik ben beter op de hoogte van Nederlandse spreekwoorden genre “als de vos de passie preekt, boer let op je kippen”, dan van financiële constructies.

* * *

Opnieuw moet en wil ik de Nederlandse skepticus Pepijn van Erp (o.a. Stichting Skepsis en kloptdatwel.nl) bedanken voor zijn hulp, informatie en verwijzingen naar bronnen en artikelen. Ik had Pepijn gevraagd of hij iets afwist van een “document uit 1489” en als antwoord stuurde hij een reeks links en referenties door die me de rest van de week hebben bezig gehouden. Bedankt, Pepijn!

(1) Hic et nunc betekent hier en nu. Waarschijnlijk zal ik elders en later de drie onderdelen van deze complottheorie zoals deze nu gepropageerd wordt door leden van de Blije B in detail bespreken. De kans is niet klein dat men deze complotverhalen later opnieuw zal aanpassen als dat de complotgedachte beter ondersteunt.

(2) Zie “Anatomie van een vervalsing” door Peter Zegers (Skepter, september 2001).

(3) Ik gebruik hier doelbewust het begrip complotgedachte, eerder dan het woord complottheorie. Een complottheorie lijkt mij ook een onderdeel te zijn dat opofferbaar is aan de hogere complotgedachte. Dat lijkt mij trouwens ook een reden dat verschillende complotdenkers, ondanks de woeste in-fights in die kringen, vaak elkaar (deels) tegensprekende complottheorieën toch kunnen omarmen.

De al iets minder Blije B, update

Wat voorafging

Op 7 juli postte ik een artikel over Ronald Bernard, initiatiefnemer van de Blije B, een “bank in wording”. Tijdens een lezing in Houten, Nederland, haalde hij zonder verpinken de antisemitische tekst De Protocollen van de Wijzen van Sion aan als één van de redenen waarom het er in de (bank)wereld zo slecht aan toe gaat. Verder beweerde Bernard in zijn vorige carrière als topbankier getuige te zijn geweest van satanische rituelen en kindermoorden door collega’s en gaf hij aan te geloven in eeuwenoude, multigenerationele complotten die hun oorsprong vinden in Bijbelse episoden.

Update 1: Jan Rotmans stapt op uit de Raad van Aanbeveling

Omdat we merkten dat het moeilijk was om een reactie van medewerkers en/of leden van de Raad van Aanbeveling te krijgen, besloot Pepijn van Erp van Stichting Skepsis om een versnelling hoger te schakelen én vooral om dieper te graven. Op 18 augustus deelde hij zijn uitgebreide bevindingen in het artikel Ronald Bernard van De Blije B over kinderoffers en de Protocollen van de wijzen van Sion, nadat hij eindelijk een repliek had ontvangen van Jan Rotmans, hoogleraar aan de Erasmus Universiteit. Hoewel deze de uitspraken van Bernard in eerste instantie schouderophalend leek te bestempelden als “controversiële” en “ongelukkige uitspraken van de initiatiefnemer”, heeft hij ondertussen via Twitter laten weten dat hij opstapt uit de Raad van Aanbeveling van De Blije B:

Update 2: Lector Marleen Janssen Groesbeek

Lector Janssen Groesbeek, de andere docent en lid van de Raad die Pepijn heeft gecontacteerd, legt de berichten over de ontegensprekelijk antisemitische Protocollen en de door Bernard opgediste verhaaltjes over satanische kinderoffers ongestoord naast zich neer. Zij vindt “het initiatief van een Blije B (…) waard om te (blijven) volgen en zal “waar nodig (…) ondersteunen met advies en inzicht”. Zij geeft het begrip “ethisch bankieren” hiermee wel een heel aparte betekenis.

Mijn advies: als mevrouw het toch belangrijk vindt om haar naam te verbinden aan deze instelling, dan kan ze volgens mij best de pr van de Blije B ondersteunen. Voorlopig staat de Blije B behoorlijk voor eigen logo, ik bedoel dan, compleet voor lul.

* * *

Nota bene: Gianluigi Cuccureddu’s tijdsbeleving

Eerder een nota aan mezelf dan een derde update. Gianluigi Cuccureddu is het enige lid van het db-kernteam dat wel gereageerd heeft op onze tweets, op onze vraag naar reacties op het gezwaai met de anti-joodse Protocollen. Cuccureddu is marketeer en business adviseur. Hij studeerde aan de Hogeschool Inholland, Universiteit van Amsterdam en volgde een cursus op de Harvard Business Review.

Zijn reactie is op zijn minst bizar te noemen:

Als ik deze regels uit elkaar trek, dan meen ik te moeten opmaken dat de heer Cuccureddu niet kan aannemen dat een geplagieerde tekst van ruim 100 jaar oud (en het grootste deel komt uit de tekst Dialoog in de hel tussen Montesquieu, Napoleon III en Machiavelli) een vervalsing kan zijn omdat bepaalde elementen in de loop der tijden “tot werkelijkheid zijn geworden”. Dit kan ik enkel klasseren als magisch denken, los van welke tijdsbeleving of -besef dan ook. Met andere woorden, deze man vindt het gedrocht dat aanzet tot Jodenhaat geen hoax omdat het volgens hem geen verslag is van een samenkomst van joodse leiders in 1897 te Bazel, maar eerder een draaiboek van wat ‘men’ daarna uitgevoerd of geïmplementeerd heeft. ‘Men’ wordt in de uitleg van Roland Bernard de Rothschilds, de bekende joodse bankiersfamilie, maar dat terzijde.

Dat idee van Cuccureddu dat De Protocollen pertinent zijn omdat ze eerder een scenario, een draaiboek zouden zijn voor feiten die zich na 1903 zouden ontwikkelden, dan een verslag van een fictieve vergadering vóór 1903 vind ik voorlopig alleen maar terug op bij complotdenkers van de dommere soort. Heel toevallig stootte ik eerder deze week op een soortgelijke gedachte bij verschillende rechts-libertairen:

en:

Ik heb voorlopig nog geen idee of dit een nieuwe, algemeen aanvaarde of populaire manier is in Complotland om De Protocollen van de Wijzen van Sion te herinterpreteren, opnieuw te accapareren. Dus om ze niet te beschouwen als een verslag uit het verleden, maar als een draaiboek dat vanaf circa 1903 in gebruik werd genomen. Het is sowieso een sterk staaltje revisionisme.

Update 3: Lector Janssen Groesbeek stopt er dan toch mee

“Ook Marleen Janssen Groesbeek, lector Sustainable Finance aan Avans Hogeschool, mailt dat ze het voor gezien houdt.” Dat schreef Bank zonder bonussen – De Blije B – in het nauw: oprichter zou complottheorieën aanhangen.

Ik citeer even verder: “Bernard spreekt in een schriftelijke reactie van een lastercampagne waarin hij afgeschilderd wordt ‘als een antisemitische fantast met een hoop onzinpraatjes’.” En dat is-ie, tot nader order.